Авиациялық персонал куәлiгi берiлетiн адамдарға қойылатын бiлiктiлiк талаптары Жалпы ережелер



жүктеу 1.38 Mb.
бет1/6
Дата24.04.2019
өлшемі1.38 Mb.
  1   2   3   4   5   6

Жоба

Авиациялық персонал куәлiгi берiлетiн адамдарға
қойылатын бiлiктiлiк талаптары
1. Жалпы ережелер
      1. Осы Авиациялық персонал куәлiгi берiлетiн адамдарға қойылатын бiлiктiлiк талаптары (бұдан әрi – Бiлiктiлiк талаптары) «Қазақстан Республикасының әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» Қазақстан Республикасының 2010 жылғы 15 шілдедегі Заңына, Халықаралық азаматтық авиация туралы конвенцияға (Чикаго, 1944 жыл), Халықаралық азаматтық авиация ұйымының стандарттары мен ұсынылатын iс-тәжiрибесiне сәйкес әзiрлендi. (1-қосымша «Авиациялық персоналға куәлiктер беру»).
      2. Осы бiлiктiлiк талаптары мынадай авиация персоналына қойылатын талаптарды айқындайды:

1) ұшу экипажының мүшелері:


аса жеңіл әуе кемесінің пилоты;
жеңіл ұшқыш ұшақ пилоты;
планер пилоты;
тегін шар пилоты;
      әуесқой пилот (ұшақ, тiкұшақ);
      коммерциялық пилот (ұшақ, тiкұшақ);
      желiлiк пилот (ұшақ, тiкұшақ);
      аса жеңiл авиация пилоты;
      штурман;
      бортрадист;
      бортинженер (бортмеханик);
      бортоператор;

2) басқа да авиациялық персоналдың:


      әуе кемелеріне техникалық қызмет көрсету және жөндеу жөнiндегi маман (инженер/техник/механик);
      ұшуды қамтамасыз ету жөнiндегi қызметкер;
      әуе қозғалысына қызмет көрсету диспетчерi (бұдан әрi - ӘҚҚК диспетчерi);
      аса жеңіл авиацияның әуе кемелеріне техникалық техникалық қызмет көрсету және жөндеу жөнiндегi маман (техник/механик).
      3. Әуе кемелерi экипажы мүшесiнiң, әуе кемелерiне техникалық қызмет көрсету жөнiндегi маманның және ұшуды қамтамасыз ету жөнiндегi маманның, азаматтық авиация ӘҚҚ диспетчерiнiң функцияларын орындауды осы бiлiктiлiк талаптарының талаптарын қанағаттандыратын және бiлiктiлiк белгiлерiне сәйкес қолданыстағы куәлiгi бар адам жүзеге асырады. Құжаттар және жазбалар қамтылған, осы бiлiктiлiк талаптарына сәйкестiгiн растайтын жеке iстерi пайдаланушыда және уәкiлеттi органда сақталады, және авиациялық персонал куәлiгiнiң қолданыс мерзiмi аяқталғаннан бастап 5 жыл өткен соң уәкiлеттi органның мұрағатына тапсырылады.
Терминдер мен анықтамалар
      4. Осы Бiлiктiлiк талаптарында пайдаланылатын негiзгi ұғымдар:
     1) азаматтық авиацияның авиациялық оқу орталығы (әрі қарай – АА АОО) – авиациялық қызметкерлерді даярлаумен, қайта даярлаумен және кәсіби деңгейін ұстап тұрумен айналысатын заңды тұлға;
      2) авиациялық қызметкерлер, ұшу қауіпсіздігін қамтамасыз етуге тікелей қатысатын лауазымды тұлғалар, кәсіби даярлықтан өткен және осы қызметтерді жүзеге асырумен тікелей шұғылданатын мамандар:
      әуе кемесінің ұшуын атқару бойынша (ұшу және кабина экипажы, қызметкерлер, маман);
      әуе кемесінің ұшу жарамдылығының күтімі бойынша (авиациялық техникаға техникалық қызмет көрсету және жөндеуді жүзеге асыратын маман, қызметкерлер);
      әуе қозғалысына қызмет көрсету бойынша (әуе қозғалысына қызмет көрсету бойынша диспетчерлік қызметкерлер, авиациялық стансаның операторлары, маман);
      ұшуды қамтамасыз ету бойынша (ұшуды қамтамасыз ету бойынша қызметкер/ ұшу диспетчері);

      теңіз конструкцияларында орнатылған тікұшақ алаңдарында тікұшақтардың ұшуын жерден қамтамасыз ету бойынша (қызметкерлер, маман);


      іздеу және құтқару бойынша (қызметкерлер, маман);
      ұшуды радиотехникалық қамтамасыз ету және авиациялық радиобайланыс бойынша (радиотехникалық жабдықтар мен байланысты атқару бойынша мамандар, инженерлік-техникалық қызмет көрсетушілер);
      3) ұшуды электрлік жарық техникасымен қамтамасыз ету бойынша (әуежайдың электрлік жарық техникасы жабдықтары бойынша жұмыс істейтін мамандар, инженерлік-техникалық қызмет көрсетушілер);

радиоэлектронды - радио жабдықтарды, ұшуды автоматты басқару жүйесін және қоса алғанда, аспаптар әуе кемесінің, бортында пайдалануға арналған, оның электр бөлігі, соның ішінде кез келген электрондық құрылғы анықтау термин;



      4) әуе қозғалысына қызмет көрсету – ұшу-ақпараттық қызмет көрсету, апаттық хабарлау, әуе қозғалысына диспетчерлік қызмет көрсету (аудандық диспетчерлік қызмет көрсету, кіреберісте диспетчерлік қызмет көрсету немесе әуежайда диспетчерлік қызмет көрсету);
      5) бортсерік – жолаушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін, сондай-ақ апатты жағдайда немесе шұғыл эвакуациялау қажет болған жағдайда жолаушыларды әуе кемесінің бортынан қауіпсіз және жылдам алып шығуды ұйымдастыру және басқа да қызметтерді атқару үшін әуе кемесінің бортында жүретін кабина экипажының мүшесі;
      5) біріктірілген оқыту – оқытудың түрлі формаларын қиыстыру арқылы кәсіби даярлықтан өткізу;
      6) тренажердағы даярлық – авиациялық қызметкерлердің кәсіби даярлық процесі кезеңі, оның барысында үйренуші азаматтық авиация саласының уәкілетті органдары бекіткен ұқсас конструкциялар арқылы тәжірибелік біліктілік пен машыққа қол жеткізеді, біліктілікті бабына келтіреді және жетілдіреді;
      7) кәсіби даярлық – алғашқы даярлық, қайта даярлау, кәсіби деңгейді сақтау, машықтану, қысқа мерзімді курстар, тренингтер және авиациялық қызметкерлерді оқытудың басқа да түрлері;
      8) кәсіби деңгейді сақтап тұру – авиациялық қызметкерлерді оқыту процесінің мақсаты белгіленген үлгідегі құжаттарды берумен қатар, ғылыми-техникалық, әлеуметтік-экономикалық дамуға және азаматтардың жеке талаптарына сәйкес кәсіби білімді, біліктілік пен машықты жаңғырту, кеңейту және тереңдету болып табылады;
      9) кешенді (үлгілі) оқыту – белгіленген мерзім ішінде оқытудың барлық бағдарламаларын бір уақытта жүзеге асыру арқылы кәсіби даярлықтан өткізу;
      10) қайта даярлау – белгіленген үлгідегі құжаттарды берумен қатар, азаматтық авиация саласы мамандарының жаңа кәсіби білім (қосымша) алуына, біліктілікке, машықтануына (оның ішінде біліктілік белгісі) және авиациялық техниканы зерттеулеріне бағытталған оқыту процесі;
      11) модульдік оқыту – әр кезеңі (модуль) рейтингтік бақылау жүйесі мен алған бағалары және машықтары бойынша аяқталған топтама ретінде кадрларды даярлаудың сатылы жүйесін қолдана отырып үзіліссіз оқыту тәсілі;
      12) сертификат талаптары – ұйымдарға, олардың мазмұнына авиациялық қызметкерлерді даярлау деңгейі мен сапасын анықтау мақсатында авиациялық оқу орталықтарына қойылатын талаптар;
      13) теориялық даярлық – кәсіби даярлық процесі кезеңі, оның барысында үйренуші арнайы теориялық білім алады, сондай-ақ білімін бекітілген оқу бағдарламасына сәйкес жаңғыртады және жетілдіріп отырады;
      14) үлгілі бағдарламалар – авиациялық оқу орталықтары мен азаматтық авиация ұйымдарының кәсіби даярлықты бір үлгіде оқытумен қатар, өз бағыттарының, мамандануларының және қызмет түрлерінің ерекшеліктеріне қарай оқу бағдарламаларын өз қалаулары бойынша жасау мүмкіндіктерін сақтауға арналған бағдарлама;
      15) ұшу даярлығы – ұшу құрамының кәсіби даярлық процесі кезеңі, оның барысында үйренуші тәжірибелік тұрғыдан ұшу шеберлігі мен машықтарына қол жеткізеді және жетілдіре түседі;
      16) штаттан тыс жағдай – міндетті түрде қауіп төндіруі немесе елеулі қатер туғызуы маңызды емес, бірақ жедел назар аударуды қажет ететін жүйелі немесе жиі кездеспейтін, елеулі және аяқ астынан орын алған кейбір жағдайлар;

17) тікұшақ - әуе кемелерінің ауадан ауырлау, негізінен бір немесе бірнеше роторлардың реакцияның ауада ұшу қолдау, тік шамамен орналасқан осьтерінің туралы қозғалтқыш айналу мүмкіндігі бар;

18) әуе кемесінің - байланысты ауамен оның өзара іс-қимыл атмосферада сақтап, кез келген құрылғы, жер (су) бетінен шағылысқан ауамен өзара жою;

19) ұшқышы талап ететін жұмыс істеуі үшін әуе кемесінің - сертификат түрі немесе оператор куәлігінде көрсетілген ұшқышы талап ететін жұмыс істеуі үшін әуе кемесінің түрі;

20) әуе кемесінің бір-ұшқыш үшін сертификатталған - тіркелімнің мемлекеттің шешімімен, сертификаттау кезінде қабылданған, қауіпсіз минималды мазмұны, атап айтқанда, бір ұшқыш ұшу экипажы пайдаланылуы мүмкін әуе кемелерінің түрін;

21) мүмкін тұлға - адамның қабілеті мен оның мүмкіндіктерін шектері, авиациялық операциялардың қауіпсіздігі мен тиімділігін әсер ететін;

22) ұшқыш - пилоттық пилоттық әуе кемесінің командирі функцияларын басқа, кез келген функциясын орындайды дәлелдемелер бар; бортында ұшатын оқыту жалғыз мақсат үшін ұшақ ұшқыш қоспағанда;

23) дирижабль - әуе көлiк құралының қарағанда жеңіл, қозғалтқыш арқылы қозғалысқа;

24) уақыт құралы жер - жерге пилоттық ұшу симуляциялық оқу құрылғысына ұшатын жасанды құжатты орындайды уақыт;

25) ереже - баламалы құралдарын немесе алынған алдын ала біліктіліктерді тану;

26) нұсқаушы - олардың біліктілігі сәйкес авиациялық персоналдың тікелей оқыту қызметі мен дағдылар тестілеу жүзеге асыратын тұлға;

27) аралас оқыту - оқытудың әртүрлі нысандарын біріктіру арқылы оқытуды жүргізу;

28) әуе кемесінің командирі - оператордың немесе, жалпы авиация жағдайда, қолбасшы және ұшу қауіпсіз орындау үшін жауапты міндеттерін орындауға әуе кемесінің иесі тағайындаған пилоттық;

29) рейтинг - бұл куәліктің қатысты арнайы жағдайларды, құқықтарды немесе шектеулер анықтайтын бір бөлігі болып табылатын, сертификатында жасалған немесе оған қатысты тіркеу;

30) қате бақылау - азайтуға немесе қателерді салдарын жоюға және қателер немесе жағымсыз мемлекеттердің ықтималдығын азайтуға қарсы көмегімен процесі қателерді табу және жауап;

31) басқару қауіптер - азайтуға немесе қауіп-қатерлер салдарын жоюға және қателер немесе жағымсыз мемлекеттердің ықтималдығын азайтуға қарсы арқылы анықтау және оларға жауап процесіне қатерлер;

32) өнімділігі критерийлері - қажетті нәтижеге біліктілік элементтің қарапайым, сенімді түрде өлшенетін делінген мен тиімділігін қажетті деңгейіне қол екендігін анықтау үшін пайдаланылатын критерийлер сипаттамасы;

33) нұсқаушысы тіс - адам пилоттық нұсқаушы тиісті сертификат бар әуе кемесінің ұшу тренинг алады, оның барысында ұшу уақыты;

34) әуе қозғалысына қызмет көрсету (бұдан әрі - АТС) - қызмет көрсету, әуе қозғалысын басқару қызметі (ауданы бақылау қызметі, тәсіл бақылау қызметі немесе әуеайлақ диспетчерлік қызмет көрсету) толтыратын болады ұшу ақпараттық қызметі;

35) ұшуды айнытпай көрсететін тренажер қондырғы (тренажер) – қондырғылардың үш түрiнiң кез келгенi, оның көмегiмен жерде ұшу шарттары айнытпай көрсетіледі:


      механикалық, электр, электронды және тағы басқа борттық басқару жүйелерiнің нақты функцияларын айнытпай көрсетуге мүмкіндік беретін әуе кемесінің белгілі бір түрінің экипажы кабинасын, осы типті әуе кемесінің ұшу экипажы мүшелері үшін әдеттегідей жағдайын және ұшу сипаттамаларын дәл келтіретін тренажер;
      экипаж кабинасындағы ахуалды нақты iске қосуды қамтамасыз ететін және аспаптардың көрсеткiштерiн, механикалық, электр, электрондық және басқа борт жүйелерiнiң қарапайым функцияларын, сондай-ақ белгiлi бiр сыныптағы әуе кемелерiнiң ұшу-техникалық сипаттамаларын айнытпай көрсететін техникалық елiктеудi пысықтауға арналған тренажер;
      аспаптар бойынша ұшуға негiзгi дайындыққа арналған тренажер, ол тиiстi аспаптармен жабдықталған және ұшу уақытында аспаптар бойынша әуе кемесiнiң ұшуына ұқсас жағдайды экипаж кабинасында айнытпай көрсетеді.
3. Әуесқой пилотқа (ұшақ) қойылатын біліктілік талаптары
      5. Әуесқой пилот куәлiгiн алушы үмiткерге мынадай бiлiктiлiк талаптары қойылады:
      1) жасы 17-ден асады;
      2) мынадай салаларда бiлiмi болуы:
      ұшуды орындауға қатысты бөлігінде Қазақстан Республикасының әуе кеңістiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы Қазақстан Республикасының заңнамасы;
      ұшу негiздерi;
      әуе кемесiнiң тиiстi түрiне қолданылатын әуе кемелерi конструкциясын жалпы бiлу;
      күш қондырғыларының, жүйелер мен аспапты жабдықты пайдалану және оның жұмыс iстеу қағидаттары;
      әуе кемелерiнiң және олардың күш қондырғыларының тиiстi түрiнiң пайдалану шектеулерi;
      ұшуда пайдалану жөнiндегi нұсқаулықтан немесе оған барабар құжаттан пайдалану деректерi;
      жүктеменiң және салмақты бөлудiң ұшу сипаттамаларына, салмақ пен ауырлық орталықтарының (орталық) есептеулерiн орындауға әсер етуi;
      пайдалану құжаттамасында берiлген ұшу, қону және басқа да ұшу-техникалық сипаттамаларды iс жүзiнде қолдану;
      даярлығы және шолып ұшу, ұшу жоспарларын дайындау және толтыру ережелерi бойынша ұшуларды орындау кезiнде маршрут бойынша ұшу алды дайындық және ұшуды жоспарлау;
      Қазақстан Республикасы Көлiк және коммуникация министрiнiң 2011 жылғы 11 мамырдағы № 279 бұйрығымен бекiтiлген «Әуе қозғалысын ұйымдастыру және қызмет көрсету жөнiндегi нұсқаулық» (нормативтiк құқықтық актiлер тiзiлiмiнде № 7006 нөмiрiмен тiркелген), орналасқан орын туралы жеткiзiлiмдер тәртiбi, қарқынды әуе қозғалысы бар аудандарда ұшуларды орындау;
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау қағидаттарын қоса алғанда, адамның мүмкiндiктерi;
      авиациялық метеорологиялық жиынтықтауларды, карталар мен болжамдарды, метеорологиялық ақпарат алу және пайдалану тәртiбiн, биiктiктi, қауiптi метеорологиялық жағдайларды, биiктiктi өлшегiштердi орнату тәртiбiн түсiну және қолдану;
      аэронавигацияның (ұшақты жүргiзу) iс жүзiндегi аспектiлерiн және және жолды есептеудiң әдiстерi, аэронавигациялық карталарды пайдалану;
      пайдалану жағдайындағы қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау әдiстерiн қолдану;
      аэронавигациялық құжаттаманы, авиациялық кодтар мен қысқартуларды пайдалану;
      қауiптi метеожағдайларды, әуе кемесiнен шатасу iзiндегi турбуленттiктен және басқа да ұшу үшiн қауiптi құбылыстардан айналып өту мақсатында қабылданатын iс-әрекеттердi қоса алғанда, апатты жағдайдағы алдын алудың тиiстi шаралары мен iс-қимылдар;
      тiкұшақтар үшiн – құйынды шеңбер режимi, жер резонансы, шығып кеткен қалақтағы ақауы, серпiндi лақтыру және басқа да қауiптi жағдайлар трансмиссиялары;
      шолып ұшу ережелерi бойынша ұшуларға қолданылатын байланыс пен фразеологияны, байланыс iстен шыққан кезде iс-қимылдар жүргiзу;
      3) әуе кемесiнiң командирi ретiнде тиiстi ұшу және маневрлер түрлерiн орындау қабілеті, сондай-ақ:
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын танып-бiлу және бақылауды;
      шектелген сипаттамалар шегiнде әуе кемесiн басқаруды;
      барлық маневрлердi бiртiндеп және дәл орындауды;
      ұшуда уақтылы шешiмдер қабылдай бiлу және бақылау мен байқауды бiлiктi жүзеге асыруды;
      аэронавигация (ұшақ жүргiзу) саласында бiлiмдi қолдануды;
      ұшудың немесе маневр схемасын дәл орындауды қамтамасыз ететіндей әуе кемесiн басқаруды тұрақты жүзеге асыруды білу;
      4) екiншi сыныпты қолданыстағы медициналық қорытындысының болуы.
      6. Әуесқой пилот коммерциялық авиацияға қатыспайтын тиiстi түрдегi және үлгiдегi әуе кемесi командирiнiң немесе екiншi пилотының функцияларын жүзеге асырады. Әуесқой пилот ұшуды орындайтын әуе кемесiне жедел қызмет көрсетудi жүзеге асырады.
      7. Түнгi уақытта ұшуды жүзеге асыру үшiн куәлiк алуға үміткер ұшуды, қонуды және навигацияны (ұшақты жүргiзудi) қоса алғанда, түнгi уақытта ұшуды орындау бойынша нұсқаушы пилотпен қосарлы басқара отырып, тиiстi түрдегi әуе кемесiнде оқытудан өтеді.
      8. «Ұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар әуесқой пилот куәлiгiн алуға үмiткердің:
      1) тренажерде 5 сағаттан астам ұшу ескерiлетiн ұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсын өту барысында ұшақта кемiнде 40 сағат (бұдан әрi - с) ұшуы;
      2) сұратылатын бiлiктiлiк белгiсiне сәйкес нұсқаушы пилоттың басшылығымен ұшақтарда кемiнде 10 с дербес ұшу маршрут бойынша 5 с дербес ұшуды қоса алғанда, бұл ретте екi әртүрлi әуеайлақта толық тоқтағанға дейiн қона отырып, ұзақтығы кемiнде 270 км маршрут бойынша бiр ұшуы;
      3) аспаптар бойынша кемiнде 1 с ұшуы;
      4) егер түнде функцияларды жүзеге асыру ұйғарылатын болса, әуе кемесiнiң командирi (бұдан әрi - ӘКК) мiндеттерiн түнде орындай отырып, бес ұшуды және қонуды қоса алғанда, 3 с ұшуы болуы тиіс.
      Жалпы ұшуға дирижабльден басқа, әуе кемелерiндегi, бiрақ жиынтықта 10 с аспайтын ұшудың 10%-ы есептелуi мүмкiн.
      9. «Тiкұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар әуесқой пилот куәлiгiне үмiткердің:
      1) тренажерде 5 сағаттан астам ұшу ескерiлетiн тiкұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсын өту барысында тiкұшақта кемiнде 40 с ұшуы;
      2) бағыт бойынша 5 с дербес ұшуды қоса алғанда, сұратылатын бiлiктiлiк белгiсiне сәйкес нұсқаушы пилоттың басшылығымен ұшақтарда кемiнде 10 с дербес ұшуы, оған екi түрлi пунктте қона отырып, ұзақтығы кемiнде 180 км бағыт бойынша кемiнде бiр ұшу кiредi;
      3) аспаптар бойынша кемiнде 1 с ұшуы;
      4) егер түнде функцияларды жүзеге асыру ұйғарылатын болса, ӘКК мiндеттерiн түнде орындай отырып, бес ұшуды және қонуды қоса алғанда 3 с ұшуы болуы тиіс. Жалпы ұшуға дирижабльден басқа, әуе кемелерiндегi, бiрақ жиынтықта 10 с аспайтын ұшудың 10%-ы есептеледi.
4. Әуесқой пилотқа (тiкұшақ) қойылатын біліктілік талаптары
      10. Әуесқой пилот куәлiгiн алушы үмiткерге мынадай бiлiктiлiк талаптары қойылады:
      1) жасы 17-ден асады;
      2) мынадай салаларда бiлiмi болуы:
      ұшуды орындауға қатысты бөлігінде Қазақстан Республикасының әуе кеңістiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы Қазақстан Республикасының заңнамасы;
      ұшу негiздерi;
      әуе кемесiнiң тиiстi түрiне қолданылатын әуе кемелерi конструкциясын жалпы бiлу;
      күш қондырғыларының, жүйелер мен аспапты жабдықты пайдалану және оның жұмыс iстеу қағидаттары;
      әуе кемелерiнiң және олардың күш қондырғыларының тиiстi түрiнiң пайдалану шектеулерi;
      ұшуда пайдалану жөнiндегi нұсқаулықтан немесе оған барабар құжаттан пайдалану деректерi;
      жүктеменiң және салмақты бөлудiң ұшу сипаттамаларына, салмақ пен ауырлық орталықтарының (орталық) есептеулерiн орындауға әсер етуi;
      пайдалану құжаттамасында берiлген ұшу, қону және басқа да ұшу-техникалық сипаттамаларды iс жүзiнде қолдану;
      даярлығы және шолып ұшу, ұшу жоспарларын дайындау және толтыру ережелерi бойынша ұшуларды орындау кезiнде маршрут бойынша ұшу алды дайындық және ұшуды жоспарлау;
      Қазақстан Республикасы Көлiк және коммуникация министрiнiң 2011 жылғы 11 мамырдағы № 279 бұйрығымен бекiтiлген «Әуе қозғалысын ұйымдастыру және қызмет көрсету жөнiндегi нұсқаулық» (нормативтiк құқықтық актiлер тiзiлiмiнде № 7006 нөмiрiмен тiркелген), орналасқан орын туралы жеткiзiлiмдер тәртiбi, қарқынды әуе қозғалысы бар аудандарда ұшуларды орындау;
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау қағидаттарын қоса алғанда, адамның мүмкiндiктерi;
      авиациялық метеорологиялық жиынтықтауларды, карталар мен болжамдарды, метеорологиялық ақпарат алу және пайдалану тәртiбiн, биiктiктi, қауiптi метеорологиялық жағдайларды, биiктiктi өлшегiштердi орнату тәртiбiн түсiну және қолдану;
      аэронавигацияның (ұшақты жүргiзу) iс жүзiндегi аспектiлерiн және және жолды есептеудiң әдiстерi, аэронавигациялық карталарды пайдалану;
      пайдалану жағдайындағы қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау әдiстерiн қолдану;
      аэронавигациялық құжаттаманы, авиациялық кодтар мен қысқартуларды пайдалану;
      қауiптi метеожағдайларды, әуе кемесiнен шатасу iзiндегi турбуленттiктен және басқа да ұшу үшiн қауiптi құбылыстардан айналып өту мақсатында қабылданатын iс-әрекеттердi қоса алғанда, апатты жағдайдағы алдын алудың тиiстi шаралары мен iс-қимылдар;
      тiкұшақтар үшiн – құйынды шеңбер режимi, жер резонансы, шығып кеткен қалақтағы ақауы, серпiндi лақтыру және басқа да қауiптi жағдайлар трансмиссиялары;
      шолып ұшу ережелерi бойынша ұшуларға қолданылатын байланыс пен фразеологияны, байланыс iстен шыққан кезде iс-қимылдар жүргiзу;
      3) әуе кемесiнiң командирi ретiнде тиiстi ұшу және маневрлер түрлерiн орындау қабілеті, сондай-ақ:
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын танып-бiлу және бақылауды;
      шектелген сипаттамалар шегiнде әуе кемесiн басқаруды;
      барлық маневрлердi бiртiндеп және дәл орындауды;
      ұшуда уақтылы шешiмдер қабылдай бiлу және бақылау мен байқауды бiлiктi жүзеге асыруды;
      аэронавигация (ұшақ жүргiзу) саласында бiлiмдi қолдануды;
      ұшудың немесе маневр схемасын дәл орындауды қамтамасыз ететіндей әуе кемесiн басқаруды тұрақты жүзеге асыруды білу;
      4) екiншi сыныпты қолданыстағы медициналық қорытындысының болуы.
      11. Әуесқой пилот коммерциялық авиацияға қатыспайтын тиiстi түрдегi және үлгiдегi әуе кемесi командирiнiң немесе екiншi пилотының функцияларын жүзеге асырады. Әуесқой пилот ұшуды орындайтын әуе кемесiне жедел қызмет көрсетудi жүзеге асырады.
      12. Түнгi уақытта ұшуды жүзеге асыру үшiн куәлiк алуға үміткер ұшуды, қонуды және навигацияны (ұшақты жүргiзудi) қоса алғанда, түнгi уақытта ұшуды орындау бойынша нұсқаушы пилотпен қосарлы басқара отырып, тиiстi түрдегi әуе кемесiнде оқытудан өтеді.
      13. «Ұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар әуесқой пилот куәлiгiн алуға үмiткердің:
      1) тренажерде 5 сағаттан астам ұшу ескерiлетiн ұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсын өту барысында ұшақта кемiнде 40 сағат (бұдан әрi - с) ұшуы;
      2) сұратылатын бiлiктiлiк белгiсiне сәйкес нұсқаушы пилоттың басшылығымен ұшақтарда кемiнде 10 с дербес ұшу маршрут бойынша 5 с дербес ұшуды қоса алғанда, бұл ретте екi әртүрлi әуеайлақта толық тоқтағанға дейiн қона отырып, ұзақтығы кемiнде 270 км маршрут бойынша бiр ұшуы;
      3) аспаптар бойынша кемiнде 1 с ұшуы;
      4) егер түнде функцияларды жүзеге асыру ұйғарылатын болса, әуе кемесiнiң командирi (бұдан әрi - ӘКК) мiндеттерiн түнде орындай отырып, бес ұшуды және қонуды қоса алғанда, 3 с ұшуы болуы тиіс.
      Жалпы ұшуға дирижабльден басқа, әуе кемелерiндегi, бiрақ жиынтықта 10 с аспайтын ұшудың 10%-ы есептелуi мүмкiн.
     14. «Тiкұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар әуесқой пилот куәлiгiне үмiткердің:
      1) тренажерде 5 сағаттан астам ұшу ескерiлетiн тiкұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсын өту барысында тiкұшақта кемiнде 40 с ұшуы;
      2) бағыт бойынша 5 с дербес ұшуды қоса алғанда, сұратылатын бiлiктiлiк белгiсiне сәйкес нұсқаушы пилоттың басшылығымен ұшақтарда кемiнде 10 с дербес ұшуы, оған екi түрлi пунктте қона отырып, ұзақтығы кемiнде 180 км бағыт бойынша кемiнде бiр ұшу кiредi;
      3) аспаптар бойынша кемiнде 1 с ұшуы;
      4) егер түнде функцияларды жүзеге асыру ұйғарылатын болса, ӘКК мiндеттерiн түнде орындай отырып, бес ұшуды және қонуды қоса алғанда 3 с ұшуы болуы тиіс. Жалпы ұшуға дирижабльден басқа, әуе кемелерiндегi, бiрақ жиынтықта 10 с аспайтын ұшудың 10%-ы есептеледi.
5. Әуесқой пилотқа (ұшақ, тiкұшақ) қойылатын біліктілік талаптары
      15. Әуесқой пилот куәлiгiн алушы үмiткерге мынадай бiлiктiлiк талаптары қойылады:
      1) жасы 17-ден асады;
      2) мынадай салаларда бiлiмi болуы:
      ұшуды орындауға қатысты бөлігінде Қазақстан Республикасының әуе кеңістiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы Қазақстан Республикасының заңнамасы;
      ұшу негiздерi;
      әуе кемесiнiң тиiстi түрiне қолданылатын әуе кемелерi конструкциясын жалпы бiлу;
      күш қондырғыларының, жүйелер мен аспапты жабдықты пайдалану және оның жұмыс iстеу қағидаттары;
      әуе кемелерiнiң және олардың күш қондырғыларының тиiстi түрiнiң пайдалану шектеулерi;
      ұшуда пайдалану жөнiндегi нұсқаулықтан немесе оған барабар құжаттан пайдалану деректерi;
      жүктеменiң және салмақты бөлудiң ұшу сипаттамаларына, салмақ пен ауырлық орталықтарының (орталық) есептеулерiн орындауға әсер етуi;
      пайдалану құжаттамасында берiлген ұшу, қону және басқа да ұшу-техникалық сипаттамаларды iс жүзiнде қолдану;
      даярлығы және шолып ұшу, ұшу жоспарларын дайындау және толтыру ережелерi бойынша ұшуларды орындау кезiнде маршрут бойынша ұшу алды дайындық және ұшуды жоспарлау;
      Қазақстан Республикасы Көлiк және коммуникация министрiнiң 2011 жылғы 11 мамырдағы № 279 бұйрығымен бекiтiлген «Әуе қозғалысын ұйымдастыру және қызмет көрсету жөнiндегi нұсқаулық» (нормативтiк құқықтық актiлер тiзiлiмiнде № 7006 нөмiрiмен тiркелген), орналасқан орын туралы жеткiзiлiмдер тәртiбi, қарқынды әуе қозғалысы бар аудандарда ұшуларды орындау;
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау қағидаттарын қоса алғанда, адамның мүмкiндiктерi;
      авиациялық метеорологиялық жиынтықтауларды, карталар мен болжамдарды, метеорологиялық ақпарат алу және пайдалану тәртiбiн, биiктiктi, қауiптi метеорологиялық жағдайларды, биiктiктi өлшегiштердi орнату тәртiбiн түсiну және қолдану;
      аэронавигацияның (ұшақты жүргiзу) iс жүзiндегi аспектiлерiн және және жолды есептеудiң әдiстерi, аэронавигациялық карталарды пайдалану;
      пайдалану жағдайындағы қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау әдiстерiн қолдану;
      аэронавигациялық құжаттаманы, авиациялық кодтар мен қысқартуларды пайдалану;
      қауiптi метеожағдайларды, әуе кемесiнен шатасу iзiндегi турбуленттiктен және басқа да ұшу үшiн қауiптi құбылыстардан айналып өту мақсатында қабылданатын iс-әрекеттердi қоса алғанда, апатты жағдайдағы алдын алудың тиiстi шаралары мен iс-қимылдар;
      тiкұшақтар үшiн – құйынды шеңбер режимi, жер резонансы, шығып кеткен қалақтағы ақауы, серпiндi лақтыру және басқа да қауiптi жағдайлар трансмиссиялары;
      шолып ұшу ережелерi бойынша ұшуларға қолданылатын байланыс пен фразеологияны, байланыс iстен шыққан кезде iс-қимылдар жүргiзу;
      3) әуе кемесiнiң командирi ретiнде тиiстi ұшу және маневрлер түрлерiн орындау қабілеті, сондай-ақ:
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын танып-бiлу және бақылауды;
      шектелген сипаттамалар шегiнде әуе кемесiн басқаруды;
      барлық маневрлердi бiртiндеп және дәл орындауды;
      ұшуда уақтылы шешiмдер қабылдай бiлу және бақылау мен байқауды бiлiктi жүзеге асыруды;
      аэронавигация (ұшақ жүргiзу) саласында бiлiмдi қолдануды;
      ұшудың немесе маневр схемасын дәл орындауды қамтамасыз ететіндей әуе кемесiн басқаруды тұрақты жүзеге асыруды білу;
      4) екiншi сыныпты қолданыстағы медициналық қорытындысының болуы.
      16. Әуесқой пилот коммерциялық авиацияға қатыспайтын тиiстi түрдегi және үлгiдегi әуе кемесi командирiнiң немесе екiншi пилотының функцияларын жүзеге асырады. Әуесқой пилот ұшуды орындайтын әуе кемесiне жедел қызмет көрсетудi жүзеге асырады.
      17. Түнгi уақытта ұшуды жүзеге асыру үшiн куәлiк алуға үміткер ұшуды, қонуды және навигацияны (ұшақты жүргiзудi) қоса алғанда, түнгi уақытта ұшуды орындау бойынша нұсқаушы пилотпен қосарлы басқара отырып, тиiстi түрдегi әуе кемесiнде оқытудан өтеді.
      18. «Ұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар әуесқой пилот куәлiгiн алуға үмiткердің:
      1) тренажерде 5 сағаттан астам ұшу ескерiлетiн ұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсын өту барысында ұшақта кемiнде 40 сағат (бұдан әрi - с) ұшуы;
      2) сұратылатын бiлiктiлiк белгiсiне сәйкес нұсқаушы пилоттың басшылығымен ұшақтарда кемiнде 10 с дербес ұшу маршрут бойынша 5 с дербес ұшуды қоса алғанда, бұл ретте екi әртүрлi әуеайлақта толық тоқтағанға дейiн қона отырып, ұзақтығы кемiнде 270 км маршрут бойынша бiр ұшуы;
      3) аспаптар бойынша кемiнде 1 с ұшуы;
      4) егер түнде функцияларды жүзеге асыру ұйғарылатын болса, әуе кемесiнiң командирi (бұдан әрi - ӘКК) мiндеттерiн түнде орындай отырып, бес ұшуды және қонуды қоса алғанда, 3 с ұшуы болуы тиіс.
      Жалпы ұшуға дирижабльден басқа, әуе кемелерiндегi, бiрақ жиынтықта 10 с аспайтын ұшудың 10%-ы есептелуi мүмкiн.
      19. «Тiкұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар әуесқой пилот куәлiгiне үмiткердің:
      1) тренажерде 5 сағаттан астам ұшу ескерiлетiн тiкұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсын өту барысында тiкұшақта кемiнде 40 с ұшуы;
      2) бағыт бойынша 5 с дербес ұшуды қоса алғанда, сұратылатын бiлiктiлiк белгiсiне сәйкес нұсқаушы пилоттың басшылығымен ұшақтарда кемiнде 10 с дербес ұшуы, оған екi түрлi пунктте қона отырып, ұзақтығы кемiнде 180 км бағыт бойынша кемiнде бiр ұшу кiредi;
      3) аспаптар бойынша кемiнде 1 с ұшуы;
      4) егер түнде функцияларды жүзеге асыру ұйғарылатын болса, ӘКК мiндеттерiн түнде орындай отырып, бес ұшуды және қонуды қоса алғанда 3 с ұшуы болуы тиіс. Жалпы ұшуға дирижабльден басқа, әуе кемелерiндегi, бiрақ жиынтықта 10 с аспайтын ұшудың 10%-ы есептеледi.
6. Коммерциялық пилот куәлiгiн алушыға қойылатын талаптар
      20. Коммерциялық пилот куәлiгiн алушы үмiткерге мынадай бiлiктiлiк талаптары қойылады:
      1) жасы 18-ден асқан;
      2) мынадай салаларда бiлiмi болуы тиіс:
      ұшуды орындауға қатысты бөлiгiнде Қазақстан Республикасының әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы Қазақстан Республикасының заңнамасы;
      ұшу негiздерi;
      әуе кемелерiнiң тиiстi түрiне қолданылатын әуе кемелерiнiң конструкцияларын жалпы бiлу;
      күш қондырғыларының, жүйелер мен аспапты жабдықты пайдалану және олардың жұмыс iстеу қағидаттары;
      әуе кемелерiнiң тиiстi түрiнiң және олардың күш қондырғыларының пайдалану шектеулерi;
      ұшуды пайдалану жөнiндегi нұсқаулықтан немесе соған ұқсас құжаттан пайдалану деректерi;
      жүктеменiң және салмақты бөлудiң ұшу сипаттамаларына, салмақ пен ауырлық орталықтарының (орталық) есептеулерiн орындауға әсер етуi;
      пайдалану құжаттамасында берiлген ұшу, қону және басқа да ұшу-техникалық сипаттамаларды iс жүзiнде қолдану;
      жабдықтың және әуе кемелерiнiң тиiстi түрлерiнiң жүйелерiн пайдалану және жарамдылығын тексеру;
      планерге, әуе кемелерiнiң тиiстi түрлерiнiң жүйелерiне және күш қондырғыларына техникалық қызмет көрсету;
      ұшу алды даярлығы және шолып ұшу ережелерi бойынша ұшуды орындау кезiндегі маршрут бойынша ұшуды жоспарлау, ұшу жоспарларын даярлау және толтыру;
      Қазақстан Республикасы Көлiк және коммуникация министрiнiң 2011 жылғы 11 мамырдағы № 279 бұйрығымен бекiтiлген "Әуе қозғалысына қызмет көрсету және ұйымдастыру жөнiндегi нұсқаулық" (нормативтiк құқықтық актiлер тiзiлiмiнде № 7006 нөмiрiмен тiркелген), орналасқан орын туралы жеткiзiлiмдер тәртiбi, үдемелi әуе қозғалысы бар аудандарда ұшуды орындау;
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау қағидаттарын қоса алғанда адамның мүмкiндiктерi;
      авиациялық метеорологиялық жиынтықтарды, карталар мен болжамдарды түсiну және қолдану, метеорологиялық ақпарат алу және пайдалану тәртiбi, биiктiктi, қауiптi метеорологиялық жағдайларды, биiктiктi өлшегiштердi орнату тәртiбi;
      авиациялық метрология, тиiстi аудандардың климатологиясы және оның авиацияға әсерi, төмен және жоғары қысым аумақтарын, атмосфералы ағындардың құрылымдарын араластыру, маршрут бойынша ұшу, көтерiлiп ұшу және қону жағдайларына әсер ететiн ауа райының ерекше құбылыстарының туындауы және олардың сипаттамалары;
      мұз басуды себептерi, тану және салдарлары, фронтальды аймаққа кiру тәртiбi, қауiптi метеожағдайлары бар ауданды айналып өту;
      аэронавигациялық карталарды, аспаптар мен навигациялық құралдарды пайдалануды, тиiстi навигациялық жүйелердiң, борттық жабдық жұмыстарының қағидаттары мен сипаттамаларын түсiну;
      пайдалану жағдайындағы қауiп-қатерлер мен қателердiң факторларын бақылау әдiстерiн қолдану;
      аэронавигациялық ақпаратты пайдалану, авиациялық кодтар мен қысқартуларды түсiну;
      авариялық жағдайдағы сақтық шаралары және iс-қимылдар;
      жүктердi тасымалдаудың, қауiптi жүктердi тасымалдаудың әлеуеттi тәуекелдерiнiң пайдалану ережелерi;
      әуе кемесiне отыру және одан түсу кезiндегі сақтық шараларын қоса алғанда, қауiпсiздiк мәселелерi бойынша жолаушыларға нұсқама беру талаптары мен iс-тәжiрибесi;
      тiкұшақтар – жүктердiң сыртқы аспаға әсер етуi;
      тiкұшақтар үшiн – құйынды шеңбер режимi, жер резонансы, шығып кеткен қалақтағы ақау, серпiндi лақтыру және басқа да қауiптi жағдайлар трансмиссиялары, шолып ұшу метеорологиялық жағдайларында ұшу кезiнде қауiпсiздiктi қамтамасыз ету ережелерi;
      байланыс iстен шыққан кезде шолып ұшу ережелерi бойынша ұшулар кезiнде байланыс және фразеология жүргiзу;
      3) ӘКК ретiнде көрсетiлген схемалар мен маневрлердiң тиiстi түрiн орындау қабiлетi, сондай-ақ:
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын танып-бiлу және бақылауды;
      шектелген ұшу-техникалық сипаттамалар шегiнде әуе кемесiн басқаруды;
      барлық маневрлердi бiртiндеп және дәл орындауды;
      уақтылы шешiмдер қабылдай бiлу және ұшуда бақылау мен байқауды бiлiктi жүзеге асыруды;
      аэронавигация саласында (ұшақ жүргiзу) бiлiмдi қолдануды;
      ұшудың немесе маневр схемасын дәл орындауды қамтамасыз ететіндей әуе кемесiн басқаруды тұрақты жүзеге асыруды білуі;
      4) бiрiншi сыныпты қолданыстағы медициналық қорытындысының болуы.
      21. Коммерциялық пилот куәлiкте тиiстi бiлiктiлiк белгiлерi болған кезде:
      тиiстi түрдегi әуе кемесiнiң әуесқой пилот куәлiгiнiң иесiнің;
      коммерциялық тасымалдауларға байланысты емес ұшулар кезiнде тиiстi түрдегi ӘКК-нің;
      бiр пилотпен ұшуға арнап сертификатталған коммерциялық әуе тасымалдары кезiнде тиiстi түрдегi ӘКК-нің;
      он пайдалану үшiн екiншi пилоттың болуы талап етiлетiн тиiстi түрдегi әуе кемесiндегi екiншi ұшқыштың функцияларын жүзеге асырады.
      22. «Ұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар коммерциялық пилот куәлiгiн алуға үміткердің иесi ұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсынан өту барысында ұшақта кемiнде 150 с ұшуы болады, оған жаттығу орындағы 10 с аспайтын әуеге көтерiлу есептеледi.
      23. «Тiкұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар коммерциялық пилот куәлiгiн алуға үмiткердің тiкұшақтың пилоты ретiнде бекiтiлген бағдарлама бойынша даярлық курсынан өту барысында ұшақта кемiнде 100 с ұшуы болады, оған жаттығу орындағы 10 с аспайтын әуеге көтерiлу есептеледi. 
7. Желiлiк пилотқа қойылатын талаптар
      24. Желiлiк пилот куәлiгiн алушы үмiткерге мынадай бiлiктiлiк талаптары қойылады:
      1) жасы 21-ден асқан;
      2) мынадай салаларда бiлiмi болуы:
      ұшуды орындауға қатысты бөлiгiнде Қазақстан Республикасының әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы Қазақстан Республикасының заңнамасы;
      әуе қозғалысына қызмет көрсету жөнiндегi нұсқаулықтар;
      ұшу негiздерi;
      электр, гидравликалық жүйелердiң, үрлеу жүйесiнiң және әуе кемесiнiң басқа жүйелерiнiң, автоұшқышты қоса алғанда, ұшуды басқару жүйесiнiң жалпы сипаттамалары мен шектеулерi;
      жұмыс қағидаттары, әуе кемелерiнiң күш қондырғыларын пайдалану және шектеу, атмосфералық жағдайлардың ұшуды пайдалану жөнiндегi нұсқаулықтан немесе оған барабар құжаттан пайдалану деректерiне сәйкес келетiн қозғалтқыштар сипаттамасына әсер ету ережелерi;
      әуе кемелерiнiң тиiстi түрлерiн пайдалану және шектеу, ұшуды пайдалану жөнiндегi нұсқаулықтан немесе оған барабар құжаттан тиiстi пайдалану деректерiне сәйкес атмосфералық жағдайлардың әуе кемелерiнiң ұшу-техникалық сипаттамаларына әсер етуi;
      тиiстi әуе кемелерi жүйелерi жабдығын пайдалану және iстен шығуын тексеру;
      пилотаждық аспаптар, компастар; гироскопиялық аспаптар, пайдалану шектеулерi мен және прецессияның әсер етуi, түрлi пилотажды аспаптар мен электронды индикаторлар iстен шыққан кезде iс-қимылдар тәртiбi;
      планерлерге, жүйелерге және тиiстi әуе кемелерiнiң күш қондырғыларына техникалық қызмет көрсету;
      жүктеменiң және салмақты бөлудiң ұшу-техникалық сипаттамаларға және әуе кемесiн басқару сипаттамаларына, салмақ пен орталықтың есептеудiң орындалуына әсер етуi;
      крейсерлiк ұшуда басқаруды қоса алғанда ұшу, қону және басқа сипаттамалардың өлшемдерiн пайдалану және iс жүзiнде қолдану;
      маршрут бойынша ұшуды ұшуалды жоспарлау және жедел жоспарлау, ұшу жоспарларын дайындау және ұсыну;
      Қазақстан Республикасы Көлiк және коммуникация министрiнiң 2011 жылғы 11 мамырдағы № 279 бұйрығымен бекiтiлген «Әуе қозғалысына қызмет көрсету және ұйымдастыру жөнiндегi нұсқаулықтар» (нормативтiк құқықтық актiлер тiзiлiмiнде № 7006 нөмiрiмен тiркелген), биiктiктi өлшеу қондырғысының тәртiбiн даярлау және беру;
      қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау қағидаттарын қоса алғанда адамның мүмкiндiктерi;
      авиациялық метеорологиялық жиынтықтарды, карталар мен болжамдарды түсiну және қолдану; ұшу алдында және ұшу уақытында метеорологиялық ақпарат алу және пайдалану; биiктiктi өлшеу;
      авиациялық метрология, климатология,төмен және жоғары қысымды аудандарды, ағындардың құрылымдарын араластыру, көтерiлiп ұшу, маршрут бойынша ұшу және қону жағдайларына әсер ететiн ауа райының ерекше құбылыстарының туындауы және олардың сипаттамалары;
      мұз басу себептерi, тану және салдарлары, фронтальды аймаққа кiру тәртiбi, қауiптi метеожағдайлары бар ауданды айналып өту;
      ұшақтар үшiн – метеожиынтықтарды, карталар мен болжамдарды, ағысты ағындарды түсiну мен пайдалануды қоса алғанда, үлкен биiктiктердегi метеорология;
      аэронавигациялық карталарды, радионавигациялық құралдарды және аймақтық навигация жүйелердi, ұзақтығы үлкен маршруттар бойынша ұшуға қатысты ерекше навигациялық талаптарды пайдалануды қоса алғанда, ұшақты жүргiзу;
      әуе кемесiн және навигацияны басқару үшiн қажет авиациялық электронды және аспапты жабдықтың шектеулерiн және пайдалану сенiмдiлiгiн пайдалану, есепке алу;
      маршрут бойынша ұшып көтерiлу, ұшу, қонуға бет алу және қону сатыларында қолданылатын навигациялық жүйелердi пайдалану;
      автономды навигациялық жүйелердiң және сыртқы құралдарға бағдарланған жүйелердiң қағидаттары мен сипаттамалары, борттық жабдық жұмыстары;
      пайдалану жағдайында қауiп-қатерлер мен қателер факторларын бақылау әдiстерiн қолдану;
      аэронавигациялық құжаттаманы, авиациялық кодтар мен қысқартуларды түсiну және пайдалану;
      авариялық жағдайда, сақтық шараларын және іс-қимылдар, ұшу қауiпсiздiгi ережелерiн сақтау;
      жүк тасымалдарын және қауiптi жүктердiң тасымалдарын пайдалану ережелерi;
      әуе кемесiне отыру және одан түсу кезiндегі сақтық шараларын қоса алғанда, қауiпсiздiк мәселелерi бойынша жолаушыларды үйрету талаптары мен iс-тәжiрибесi;
      тiкұшақтар үшiн – құйынды шеңбер режимi, жер резонансы, шығып кеткен қалқандағы ақау, серпiндi лақтыру және басқа да қауiптi жағдайлар трансмиссиялары, шолып қарау метеорологиялық жағдайларында ұшу кезiнде қауiпсiздiктi қамтамасыз ету, сыртқы iлiнудегi жүктердiң басқару сипаттамасына әсерi;
      байланыс iстен шыққан кезде байланыс және фразеология, iс-қимыл жүргiзу ережесi;
      3) бiрiншi сыныпты қолданыстағы медициналық қорытындының болуы.
      25. Желiлiк пилот куәлiгiне тиiстi бiлiктiлiк белгiлерi болған кезде:
      рұқсат етiлген түрдегi әуе кемесiнiң әуесқой пилоты және коммерциялық пилоты куәлiгiнiң иесiнің;
      коммерциялық әуе тасымалдарында рұқсат етiлген түрдегi әуе кемесiнiң және бiреуден артық пилоты бар ұшулар үшiн сертификатталған кез келген ӘКК-нің функцияларын жүзеге асырады.
      26. «Ұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар желiлiк пилот куәлiгiн алуға үмiткердің ұшақ пилоты ретiнде кемiнде 1 500 с ұшуы болуы тиіс, оған жаттығу орнында 100 с аспайтын ұшу есепке алынады.
      27. «Тiкұшақ» әуе кемесiнiң түрi туралы бiлiктiлiк белгiсi бар желiлiк пилоты куәлiгiн алуға үмiткер, тiкұшақтардың пилоты ретiнде кемiнде 1000 с ұшуының болуы қажет, оған тренажерде 100 с аспайтын ұшу есепке алынады. 

Достарыңызбен бөлісу:
  1   2   3   4   5   6


©kzref.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет