Курсы және оқу семестрі: I курс, І семестр



жүктеу 0.97 Mb.
бет1/6
Дата23.04.2019
өлшемі0.97 Mb.
  1   2   3   4   5   6



ҚРДСМ «Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік фармацевтика академиясы» ШЖҚ РМК

Қалыпты және патологиялық физиология кафедрасы



044 -31/15- ( )

72 беттің -беті



Cтуденттің өзіндік жұмысына арналған әдістемелік өндеу





Cтуденттің өзіндік жұмысына арналған әдістемелік өндеу
Пән: адам физиологиясы

Пән коды: AF 1210

Мамандық: 5В110300- «Фармация»

Оқу сағатының көлемі (кредиттің): 90 сағат (2 кредит)

Курсы және оқу семестрі: I курс, І семестр

2014 жылы

Әдістемелік өндеу кафедра мәжілісінде талқыланды және бекітілді

_____ _____________ 2014 ж. Хаттама № _____


Каф. меңгерушісі _____________ доцент Жолымбекова Л.Д.

1 Кредит

1.

1. Тақырыбы: Биологиялық мембраналар, ультрақұрылысы, қасиеттері, қызметтері. Мембранадан заттардың тасымалдануы, түрлері, механизмдері (белсенді, белсенді емес).

2. Мақсаты: биологиялық мембрананың құрылысын, қасиетін және қызметін үйрену, биологиялық мембрана арқылы барлық тасмалдану түрлерін үйрену.

3. Тапсырма: презентация дайындау және қорғау.

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): № 1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 1-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8. Бақылау:

Сұрақтар:

1. Биологиялық мембрананың құрылымдық негіздері белгілі?

2. Қазіргі уақытта биологиялық мембрананың қандай моделі қабылданған?

3.Биологиялық мембрана қандай қасиеттерге ие?

4. Биологиялық мембрана қандай қызмет атқарады?

5. Биопотенциалдың мембраналық – ионды теориясынының шығуын қалай түсіндіреді?

6. Тыныштық потенциялы қалай іске асады?

7. Әрекет потенциялы қалай іске асады?

8. б м заттардың тасымалдануының қандай түрлері белгілі?

9. Пассивті тасымалдану деген не?

10. Заттардың қарапайым диффузия дегеніміз не?

11. Жеңілдетілген диффузия деген не?

12.Осмос дегеніміз не?

13. Симпорт дегеніміз не?

14. Антипорт дегеніміз не?

15. Активті тасымалдану деген не?

16. Белсенді тасымалдану қалай іске асады?

17. Экзо- және эндоцитоздың тетіктері қандай?


Тесттер:

1. Биологиялық мембрананың қанша құрылымы болады?

А) 3- қабатты

В) 2- қабатты

С) 5- қабатты

Д) 4- қабатты

Е) 1- қабатты

2. Жасушада натрий иондарының концентрациясы жоғарлағанда, мембрана потенциалының өзгерiстерi ... байқалады.

А) шекаралық мөлшерге дейiн тым төмендеуi

В) жойылуға дейiн төмендеуi

С) өзгерiссiздік

Д) шекаралық мөлшерге дейiн тым жоғарлауы

Е) фазалық өзгерiстер

3. Әрекет потенциалдың пайда болуы...

А) қозу табалдырықтың біріншілік қозуында

В) қозутабалдырық асты қоздрғыштын әсерінен

С) қозутабалдырық жоғары қоздрғыштын және қозулық импулстік тоқ әсерінен

Д) қозутабалдырықжоғары қоздрғыштын физикалық жіне химиялық әсерінен

Е) электомагниттік тоқтын әртүрлі жылдамдығынын әсер.

4. Бұлшқеттердің жиырылуында Са++ дің қажеттілігі....

А) саркоплазмдық ретикулумде

В) цитоплазма мен ядросында

С) ядросы мен жасуша мембранасында

Д) актинді және миозінді түтікшелерінде

Е) рибасома мен митохондрияларда

5. Биологиялық мембрана қандай қызмет атқарады.............

А) қорғаныс

В) тасымалдау

С) биотасымалдау

Д) рецепторлық

Е) барлық жауап дұрыс

6. Мембраналық потенциал ... түзiледi.

А) Na және К иондарына мембрана өткiзгiштiгiнiң бiрдей болмауынан+

В) мебрананың өткiзгiштiгi болмауынан

С) Cl және Mg иондарының өткiзгiштiгiнен

Д) мембрананың Cа және Na иондарына өткiзгiштiгiнен

Е) мембрананың Cl және Ca иондарына өткiзгiштiгiнен

7. Мембраналық потенциал реверсиясы – бұл керi белгiлі ... потенциалдардың пайда болуы.

А) жасушаның сыртқы бетiнде терiс және iшкi бетiнде оң

В) жасушаның сыртқы бетiнде оң және iшкi бетiнде терiс

С) жасушаның сыртқы бетiнде терiс және iшкi бетiнде индифференттi

Д) жасушаның iшкi бетiнде индиференттi және сыртқы бетiнде оң

Е) жасушаның сыртқы бетiнде индиференттi және iшкi бетiнде оң

8. Мембраналық потенциал – бұл ... зарядтардың әртүрлiлiгi.

А) жасушаның сыртқы бетiнде оң және iшкi бетiнде терiс

В) жасушаның iшкi бетiнде оң және сыртқы бетiнде терiс

С) жасушаның iшкi бетiнде оң және сыртқы бетiнде индифференттi

Д) жасушаның iшкi бетiнде индиференттi және сыртқы бетiнде терiс

Е) жасушаның iшкi бетiнде индиференттi және сыртқы бетiнде оң

9. Мембрананың деполяризациясы ... пайда болады.

А) адреналин, ацетилхолиннің әсерiнен

В) глицин, ГАМҚ-ның әсерiнен

С) жарықтың, адреналиннің әсерiнен

Д) атропин, ацетилхолиннің әсерiнен

Е) холинэстераза, серотониннің әсерiнен

10. Заттардың мембрана арқылы пассивтi тасымалдануы дегенiмiз- бұл … тасымалдану.

А) концентрационды, электрохимиялық градиент арқылы

В) мембраналық арналар мен АТФ арқылы

С) ионды насостар мен энергия донаторлары арқылы

Д) АТФ пен ионды насостар арқылы

Е) мембранды арналар мен ионды насостар арқылы

11. Мембрана арқылы заттардың белсенді түрде тасымалдануы … .

А) АТФ пен тасымалдаушы ақуыздар арқылы

В) қарапайым диффузия механизмi арқылы

С) концентрациялық градиент бойынша

Д) электрохимиялық градиент бойынша

Е) оттегiнiң қатысуымен

12. Мембрананың гиперполяризациясы ... әерінен пайда болады.

А) ГАМҚ, глициннiң

В) ацетилхолин, адреналин

С) ацетилхолин, ГАМҚ

Д) адреналин, глицин

Е) ГАМҚ, серотонин

13. Мембраналық потенциал – бұл ... зарядтардың әртүрлiлiгi.

А) жасушаның сыртқы бетiнде оң және iшкi бетiнде терiс

В) жасушаның iшкi бетiнде оң және сыртқы бетiнде терiс

С) жасушаның iшкi бетiнде оң және сыртқы бетiнде индифференттi

Д) жасушаның iшкi бетiнде индиференттi және сыртқы бетiнде терiс

Е) жасушаның iшкi бетiнде индиференттi және сыртқы бетiнде оң
2

1.Тақырыбы: Тітіркендіру, қызметтерді графикалық тіркеу әдістері.

3



1.Тақырыбы: Бірыңғай салалы еттердің физиологиялық ерекшеліктері.

2.Мақсаты: Бірыңғай салалы еттердің физиологиялық қасиеттерін үйрену.

3. Тапсырма: Презентация дайындау және қорғау

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары) №1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 2-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8.Бақылау:

Сұрақтар

1. Бұлшықет тіндерінің қандай түрлері бар?

2. Тегіс бұлшықеттердің қасиеттері қандай?

3. Бірыңғай салалы бұлшықеттердің жиырылу үдерісінің ерекшеліктері қандай?


Тесттер:

1. Қаңқалық бұлшықеттер... жиырылуға қабiлеттi.

А) тоникалық

В) тетаникалық

С) біреулік

Д) физикалық

Е) спастикалық

2.Тегiс бұлшықеттер ... жиырылуға қабiлеттi.

А) тоникалық

В) тетаникалық

С) біреулік

Д) физикалық

Е) спастикалық

3. Тегiс бұлшықеттердiң физиологиялык касиеттерiне ... жатады.

А) қозушылық, өткiзгiштiк, автоматия

В) жиырылудың үлкен жылдамдығы, тез шаршағыштық, автоматия

С) қозудың тез таралу жылдамдығы, өткiзгiштiк

Д) жеке дара жиырылуға қабiлетсiздiк, әсемдiк

Е) автоматияға ие және ОЖЖ бағынбау

4. Бұлшық еттердің жиырылуы кезіндегі саркоплазмалық ретикулум аймағынан миофибрилдерге … бос иондары өткенде дамиды.

А) кальцийдің

В) натрийдің

С) хлордің

Д) фосфордің

Е) калийдің

5. Бұлшықеттердің жиырылуы кезеңінде миофибрильдердің қысқаруы ............. жүреді.

А) актинді және миозинді жіпшелердің өзара байланысы

В) тропонин белогы

С) Са+ ионы

Д) актинді жіпшелердің қысқаруы

Е)миозинді жіпшелердің қысқаруы

6. Синапстарда қозу өтуiнiң жолына ... жатады.

А) химиялык, электрлiк

В) химиялык, осмостық

С) электрлiк, жылылық

Д) онкотикалык, химиялық

Е) электротоникалық, химиялық

7. Жүйке- бұлшықет синапсын ... құрайды.

А) синапстык табақша, пресинапсты мембрана, постсинапсты мембрана

В) жүйке, бұлшықет бөлiгi

С) жүйке бағаны, бұлшықет

Д) синаптикалық мембрана, аксоплазма

Е) постсинаптикалық мембрана, бұлшықет ұлпасы

8. Қаңқа бұлшықетінiң жүйке-бұлшықет синапсы медиаторына ... жатады.

А) ацетилхолин

В) адреналин

С) серотонин

Д) глицин

Е) ГАМҚ

9. Оқытуда синапстардың пластикалылығы ... .



А) жоғарылайды

В) төмендейдi

С) жойылады

Д) өзгермейдi

Е) фазалы өзгередi

10. Синапстық көпiршiктерiнiң iшiнде ... болады.

А)медиаторлар (ацетилхолин, норадреналин және басқалар)

В) қышқыл, сiлтi

С) зат аламасу қалдықтары

Д) майлар, амин қышқылдары

Е) витаминдер, глюкоза, ферменттер
4

1.Тақырыбы: Бұлшықеттің жиырылу механизмі. Синапстардың қозуды өткізу механизмі. Жүйке өткізгіштігінің фармакологиялық реттелуінің ерекшеліктері (өткізгіштік кедергі).
5

1.Тақырыбы: Ми бағаны ретикулярлы формациясының физиологиясы. Лимбиялық жүйе.
2.Мақсаты: ОЖЖ-нің барлық бөлімдерінің физиологиясын және ретикулярлы формациясының құрылымдық – функционалдық ерекшеліктерін үйрену.

3. Тапсырма: Презентация дайындау және қорғау

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): №1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 3-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8. Бақылау:

Сұрақтар:

1. Бас миы құрылысының жалпы көрінісі қандай?

2. Қозғалыс функцияларын реттеудегі мишықтың рөлі қандай?

3. Аралық мидың ұйымдастырылуындағы құрылысы қандай?

4. Торлы құрылым функциялары неде?

5. Торлы құрылым ОЖЖ-нің басқа бөлімдерімен байланысы қандай?

6. ОЖЖ-ның басқа да қандай бас миы бөлімдерімен байланысы бар?
Тесттер:

1. Қызыл ядроның қирауы децеребрациялық сіреспелілікке жетелейді, себебі...

A) ашатын бұлшық еттердің тонусы артады

B)бүгуші бұлшық еттердің тонусы артады

C) бүгуші бұлшық еттердің тонусы төмендейді

D) ашатын бұлшық еттің тонусы төмендейді

E) бұлшық еттердің тонусы өзгермейді

2. Гипаталамустың артқы ядроларын тітіркендірсе...

A) зат алмасу қарқыны артады

B) артериялық қысым төмендейді

C) асқазан сөлі төмендейді

D) асқазан сөлі артады

E) зат алмасу реакцияларының қарқыны төмендейді

3. Мишық зақымдалғанда, атаксия дамиды, яғни....

A) қозғалыстың реттелуі бұзылады

B) тепе-теңдік бұзылады

C) бұлшық еттердің тонусы төмендейді

D) бұлшық еттер күші төмендейді

E) сөз саптау қабілеті бұзылады

4. Жылуды реттеу орталығы орналасқан....

A) гипаталамуста

B) сопақша мида

C) аралық мида

D)варолиев белдігінде

E)таламуста

5. Жұлынның қимыл жолдары – бұл....

A) кортико-, рубро-, ветибуло- ретикуло-жұлынды

B) жұлын-кортикалды, таламикалық, церебеллярлық, проприоцептивтік

C) вестибуло-, текто-жұлынды, жұлынды-кортикалды, таламикалық

D) вестибуло-, рубро-, вестибуло-жұлынды, жұлынды-таламикалық

E) церебеллярлық, жұлынды-таламикалық, ретикуды-жұлынды, кортикалдық

6. Ретикулярлық формацияның фармакологиялық блокадасында үлкенми сыңарлары қабықтарының тонусы

A) жойылады

B) азаяды

C) артады

D)өзгермейді

E)фазалық өзгереді

7.Симпатикалық жүйке жүйесінің орталықтары орналасқан:

A) жұлынның торако-люмбальды бөлімінде

B) сопақша мида

C) жұлынның кадуалды бөлімінде

D) көпір және мишық төңірегінде

E) аралық мида

8. Төрт төмпенің артқы дөңестерінде.... рефлекстерінің доғалары тұйықталады

A) есту-бағдар алу

B) вегетативтік

C) түзеткіш

D)тамырлық-қимылдық

E)көру-бағдар алу

9. Стриопаллидарлы жүйенің құрылымы:



  1. палиокортекс, архиокортекс, мезокортекс, қыртыс асты құрылым

  2. қызыл ядро, қара субстанция, көз қозғалтқыш және жүйке тежегіш ядролары, торлық құрылымның ядролараы

  3. таламус, гипоталамус, гипофиз

  4. неостриатум, палиостриатум, ограда

  5. бет, әкетуші жүйке ядролары, ядролардың қозғалтқыштық бөлімі және үштік жүйкесінің сенсорлық ядросы.

10. Неостриатум құрылымы:

  1. палиокортекс, архиокортекс, мезокортекс, қыртыс асты құрылым

  2. неостриатум, палиостриатум, ограда

  3. құйыршықты ядро, скорлупа

  4. қызыл ядро, қара субстанция, көз қозғалтқыш және жүйке тежегіш ядролары, торлық құрылымның ядролараы

  5. таламус, гипоталамус, гипофиз

11. Палеостриатум қызметі:

  1. шайнау

  2. жұту

  3. аяқ-қол қозғалысы

  4. бағыттаушы

Е. Ұйықтау

6



1. Тақырыбы: Мүшелер қызметінің реттелуін-дегі ВЖЖ маңызы. ОЖЖ жеке физиологиясы. Мидың медиаторлық жүйесі. Ми пептидтері, олардың маңызы.

7



1. Тақырыбы: Эндокриндік жүйенің құрылым-қызметтіне қарай жіктелуі.

8



1. Тақырыбы: Қалқанша, қалқан серік, айырша бездер
2. Мақсаты: Ішкі сөлініс бездерінің физиологиялық ерекшеліктерін үйрену

3. Тапсырма: презентация дайындау және қорғау+ кроссворд құрастыру.

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация және кроссворд

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): № 1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 4-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8.Бақылау:

Сұрақтары:

1. Гипофиз қайда орналасқан?

2. Гипофиздің құрамды бөлігі қандай?

3. Аденогипофизде қандай гормондар бөлініп шығады?

4. Нейрогипофизде қандай гормондар бөлініп шығады?

5. Гипофиз және гипоталамустың қандай ерекшеліктері бар?

6. Қалқанша безі қайда орналасқан?

7. Қалқанша безі қандай гормондар бөліп шығарады?

8. Қалқанды серік безі қайда орналасқан?

9. Қалқанды серік безі қандай гормон бөліп шығарады?

10. Бүйрек үсті безі қайда орналасқан?

11. Бүйрек үсті безінің құрамы қандай?

12. Бүйрек үсті безінің қыртысында қандай гормондар түзіледі?

13. Бүйрек үсті безінің милы қабатында қандай гормондар түзіледі?

14. Қандай бездің түрі ұйқы безіне әсер етеді?

15. Ұйқы безінің қандай жасушалары эндокриндік жуйеге әсер етеді?

16. Ұйқы безіне қандай альфа-клеткалары бөлінеді?

17. Ұйқы безіне қандай бета-клеткалары бөлінеді?


Тесттер:

1. Гормонның түзiлуiн ... үдетедi.

А) сыртқы ортаның температурасының жоғарлауы, қанның жалпы көлемiнiң азаюы және осмостық қысымының жоғарлауы

В) сыртқы ортаның температурасының жоғарлауы, қанның осмостық және жалпы көлемiнiң көбеюi

С) қан қысымының жоғарлауы, ауаның температурасы мен қанның осмостық қысымының төмендеуi

Д) қан қысымының төмендеуi, ауаның температурасы мен қанның осмостық қысымының төмендеуi

Е) қан қысымының азаюы, ауаның температурасы мен қанның осмостық қысымының

2. Микседема байқалады ... гипофункциясында.

А) қалқанша бездiң

В) бүйрек үстi бездерiнiң

С) ұйқы безiнiң

Д) жыныс бездерiнiң

Е) нейрогипофиздың

3. Қалқанша маңы бездерiнiң гормонына ... жатады.

А) паратгормон

В) тирокальцитонин

С) инсулин

Д) глюкагон

Е) альдестерон

4. Паратгормонның қанға бөлiнуi ... тудырады.

А) кальцийдiң жоғарылауын

В) кальций төмендеуiн

С) амин қышқылдарының жоғарылауын

Д) амин қышқылдарынын төмендеуiн

Е) фосфордың жоғарылауын

5. Гипофизде тропиндердiң бөлiнуiн ... реттейдi.

А) либериндер

В) йодтиронин

С) катехоламин

Д) статиндер

Е) глюкокортикоидтар

6. Қалқанша бездiң гормондарына ... жатады.

А) тироксин, трийодтиронин, тирокальцитонин

В) адреналин, тироксин, холин

С) секретин, холецистокинин, вилликинин

Д) трийтодтиронин, тироксин, секретин

Е) тироксин, вилликинин, адреналин

7. Антидиурездiк гормон секрециясы көбейгенде … .

А) су реабсорбциясы көбейдi, несеп бөлiнуi азаяды

В) су реабсорбциясы азаяды, несеп бөлiнуi көбейдi

С) су реабсорбциясы өзгермейдi, несеп бөлiнуi көбейдi

Д) су реабсорбциясы азаяды, несеп бөлiнуi өзгермейдi

Е) су реабсорбциясы көбейдi, несеп бөлiнуi өзгермейдi

8. Гипофиздiң соматотроптық гормоны жасалуын (синтезiн) ... күшейтедi.

А) ақуыз

В) гормондар

С) көмiрсулар

Д) майлар

Е) витаминдер

9. Менструалды циклды бақылайтын гормондарға ... жатады.

А) ФСГ, эстрогендер, ЛСГ, прогестрон

В) меланотропин, андрогендер, ЛСГ, прогестрон

С) СТГ, ФСГ, прогестрон, эстроген

Д) ФСГ, глюкагон, СТГ, паратгормон

Е) ФСГ, инсулин, прогестрон

10. Әйелдердiң жыныстық гормондарына ... жатады.

А) эстрон, эстрол, эстрадиол

В) паратгормон, серотонин, тирокальцитонин

С) серотонин, экстриол, брадикинин

Д) тироксин, экстрон, тестотерон

Е) тестотерон, тироксин, серотонин

9



1. Тақырыбы: Адамның ұрпақ өрбіту қызметтері

2. Мақсаты: Аталық және аналық жыныс бездерінің физиологиялық ерекшеліктерін үйрену.

3. Тапсырма: презентация дайындау және қорғау

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): №1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 5-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8.Бақылау:

Сұрақтары:

1. Көбею дегеніміз не?

2. Жыныстық көбею дегеніміз не?

3. Адамның жыныстық көзқарасының репродуктивті құрылымы қандай?

4. Бірінші жыныстық белгілер дегеніміз не?

5. Екінші жыныстық белгілер дегеніміз не?

6. Жыныстық қызметті реттеуді қалай жүзеге асырады?

7. Гипоталамо-гипофизарлық-аналық жасуша циклы дегеніміз не?

8. Менструальды кезең дегеніміз не?

9. Туылу кезең мен жүктілік кезіндегі физиологиялық заңдылықтарының ерекшеліктері неде?

10. Лактация деген не?

11. Аналық бездер қандай қызмет атқарады?

12. Аталық бездер қандай қызмет атқарады?

13. Аталық без бен аталық және аналық жыныс бездерінде гипофиздің атқаратын рөлі қандай?



Тесттер:

1. Әйел жыныс бездері ... гормондарын өндіреді.

А) либериндер және статиндер

В) тироксин, трииодтиронин және тиреокальцитонин

С) эстрогендер және тестостерон

D) андростерон және тестостерон

2. Еркек жыныс бездері ... гормондарын өндіреді.

А) либериндер және статиндер

В) тироксин, трииодтиронин және тиреокальцитонин

С) эстрогендер және тестостерон

D) андростерон және тестостерон

3. Гипоталамус рилизинг- факторларын ... өндіреді.

А) либериндер және статиндер

В) тироксин, трииодтиронин және тиреокальцитонин

С) тестостерон және прогестерон

D) паратгормон және кальцитонин



4. Гипофиз гонадотроптық гормондарды бөледі:
А) фолликулостимулирлеуші, лютеинизирлеуші, лютеотроптық гормондар

В) тиреотроптық, фолликулостимулирлеуші, лютеотроптық гормондар


С) соматотроптық, лютеинизирлеуші, лютеотроптық гормондар
Д) адренокортикотроптық, фолликулостимулирлеуші, лютеинизирлеуші гормонар

10



1. Тақырыбы: Жыныс гормондары

2. Мақсаты: Аталық және аналық жыныс бездерінің физиологиялық ерекшеліктерін үйрену.

3. Тапсырма: презентация дайындау және қорғау

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): №1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 5-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8.Бақылау:

Сұрақтары:

1. Гонадалық жыныс дегеніміз не?

2. Аталық бездің атқаратын қызметі қандай?

3. Аналық безднрдің атқаратын қызметі қандай?

4. Аталық без бен аталық және аналық жыныс бездерінде гипофиздің атқаратын рөлі қандай?

5. Гипоталамус-гипофизарлық-аталық және аналық тізбек дегеніміз не?

6. Менструалдық кезең дегеніміз не?

11



1. Тақырыбы: Гемоглобин. Гемолиз. Қанның қорғаныштық қасиеттері.
12

1. Тақырыбы: Жүрек бұлшықетінің физиологиялық қасиеттері.
13

Тақырыбы: Қан тамырларының құрылысы мен жіктелуі.
2. Мақсаты: тамырлардың құрылысы мен жіктелуін

ерекшеліктерін үйрету.



3. Тапсырма: презентация дайындау және қорғау

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): №1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 7-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8. Бақылау:

Сұрақтар:

1. Ағзаның қан тамыр жіктелуінен қандай қан тамырлар шығады?

2. Қан тамырлар жіктелуіне және құрылымынан қандай артериялық және веноздық қан тамырлар түрлері ие болады?

3. Артерия қан тамырларында қанның қозғалысы қалай жүзеге асады?

4. Вена қан тамырларында қанның қозғалысы қалай жүзеге асады?

5. Микроциркуляциялық ағым дегеніміз не?

6. Артериявенозды анастомоз деген не?

7. Артериявенозды анастомоз қандай рөл атқарады?

8. «вазодилация» және «вазоконстрикция» дегеніміз не?

9.Қандай тамырлар қабырғаларында холино және адренорецепторлар орналасқан?

10. Тамыр қозғалысының орталығы қандай?

11. Прессорлы және депрессорлы рефлекстерінің сипаттамасы қандай?

12.Аорталы,синокаротидтірефлексогенді донорлар және веналардың қандай маңызы бар?

13. Тамыр кеңейтетін құрылымның механизмі қандай?

14. Тамыр жиыратын құрылымның механизмі қандай?

Тесттер:

1. Жалпы кедергiнi қамтамасыз ететiн, резистивтi тамырлар болып ... саналады.

А) артериолар мен венулар

В) қолқа мен артериялар

С) артериялар мен капиллярлар

Д) вена мен венулар

Е) вена мен артериолар



2. Клод-Бернар тәжiрибиесi бойынша мойындық симпатикалық жүйкенi тiтiркендiргенде қоянның құлақ тамырлары ... .

А) тарылады, тонусы жоғарлайды

В) тарылады, тонусы төмендейдi

С) тамыр көлемi және тонусы өзгермейдi

Д) кеңейедi, тонусы төмендейдi

Е) кеңейедi, тонусы жоғарлайды



3. Тамырлардың рефлексогендi аймақтарының барорецепторларынан импульстердi қан тамырларды қозғалтатын орталыққа жеткізетін ... жүйкелер.

А) депрессорлық және синокаротидтi

В) кезеген және симпатикалық

С) тiл жұтқыншақ және симпатикалық

Д) қолқа және парасимпатикалық

Е) депрессорлық және диафрагмальдi



4. Қан қысымының шамасы ... байланысты.

А) жүрек айдауына және жалпы қантамыр кедергiсiне

В) жүрек айдауына және онкотикалық қысымға

С) жалпы қан тамыр кедергiсiне және плазма құрамына

Д) айналымдағы қан көлемiне және осмотикалық қысымға

Е) шеткерi кедергiге және қандағы оттегi құрамына



5. Реограмма ... баға бередi.

А) қанның толуына және тамырлардың тонусына

В) қанның толуына және систолалық қысымға

С) қанның толуына және диастолалық қысымға

Д) қанның толуына және пульстiк қысымға

Е) қанның толуына және ортаңғы қысымға



6. Қан қысымының күрт төмендеуi ... байқалады.

А) артериолаларда

В) артерияларда

С) веналарда

Д) капиллярларда

Е) венулаларда



7. Тамырлардағы рефлексогендi аймақтардың хеморецепторларын тiтiркендiрсе артериялық қысым ... .

А) жоғарылайды

В) төмендейдi

С) өзгермейдi

Д) кенет төмендейдi

Е) фазалық түрде өзгередi


9. Тамырлардың рефлексогендi аймақтарының барорецепторларынан импульстердi қан тамырларды қозғалтатын орталыққа жеткізетін ... жүйкелер.

А) депрессорлық және синокаротидтi

В) кезеген және симпатикалық

С) тiл жұтқыншақ және симпатикалық

Д) қолқа және парасимпатикалық

Е) депрессорлық және диафрагмальдi



10. Лимфалық қозғалыстың негiзгi қозғаушы күшi болып ... табылады.

А) лимфалық тамырлардың және түйiндердiң өзiндiк жиырылу белсенділігі+

В) жүрек жұмысы

С) қолқа мен веналық қысымның айырмашылығы

Д) қаңқа бұлшықеттердiң жиырылуы

Е) осмостық қысымның айырымы


1. №14

1. Тақырыбы: Веналық пульс. Микроциркуляция.
15

Тақырыбы: Лимфа жүйесі, түзілуі, айналымы.
2. Мақсаты: лимфа жүйесінің функционалдық ерекшелігі мен мәнін, физико-химиялық құрамын, лимфатүзілу және лимфаайналым оқып үйрену.

3. Тапсырма: презентация дайындау және қорғау

4.Орындау түрі: СД немесе ДVД дискісіне басылған презентация

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): №1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 8-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8. Бақылау:

1. Лимфа системасы дегеніміз не?

2. Лимфаның құрамы мен қасиеті қандай?

3. Лимфа жүйесі қандай қызмет атқарады?

4. Лимфа қалай жүйеленеді?

5. Лимфаның ауысым механизмі қандай?

6. Екі клапан арасындағы лимфа тамырының бөлігі қалай аталады?
Тесттер:

1.Лимфатикалық жүйенiң қызметi:

A.дренаждық.

B.алмасу.

C.сыйымдылық.

D.гуморалдық.

E.қоймалық.

2. Лимфанын қурамына қіреді:

A.эритроциты

B.базофилы

C.лимфоциты

D.нейтрофилы

E.эозинофилы

3.Лимфалық қозғалыстың негiзгi қозғаушы күшi болып ... табылады.

A.лимфалық тамырлардың және түйiндердiң өзiндiк жиырылу белсенділігі+

B.жүрек жұмысы

C.қолқа мен веналық қысымның айырмашылығы

D.қаңқа бұлшықеттердiң жиырылуы

E.осмостық қысымның айырымы

4.Екi қақпақшаның арасындағы лимфатикалық тамырдың бөлiгi ... деп аталады.

A.лимфангион

B.сегмент

C.миоцит

D.нейрон


E.ацинус

5. Лимфа түйіні – бұл ... .

A.қыртыстық және милық заттан түзілген құрылым

B. лимфоциттердің пішінсіз жиынтығы

C. жекеленген лимфа түйіншелерінен түзілген құрылым

D.лимфа тәждерінен тұратын құрылым

E.ретикулярлық талшықтардың үш бағыттағы торынан түзілген құрылым

16



1. Тақырыбы: Аралық бақылау №1

2. Мақсаты: №1 кредит бойынша тәжірбиелік және теориялық материалдарды игеру қорытындысын анықтау.

3. Тапсырма: Билеттегі сұраққа жауап беру және тест тапсырмаларына жазбаша орындау.

4.Орындау түрі: Билетке және тест тапсырмаларына жауапты жазбаша түрде.

5. Орындау және бағалау критерийлері (тапсырманы орындау талаптары): №1 қосымшаны қараңыз

6.Тапсыру мерзімі: 6-ші аптада.

7. Әдебиет. № 2 қосымшаны қараңыз

8. Бақылау:

1. Физиология пәні нені оқытады?

2. Физиология пән ретінде өз алдына қандай міндеттерді қояды?

3. Физиология мен медицинаның байланысы қандай?

4. Физиологияның дамуының заманауи кезеңініңерекшеліктері қандай?

5. Адам денсаулығының жағдайын қалай бағалауға болады?

6. Денсаулықтың физиологиялық негізі қандай?

7. Денсаулықты сақтау мен алдын-алу шараларының қандай негізгі әдістерін атауға болады?

8. Адамның жұмысқа қабілеттілігі неге байланысты?

9. Қозғыш ұлпалар қозбайтын ұлпалардан қандай қасиеттері бойынша ерекшеленеді?

10. Гальвани қандай тәжірибе жүргізеді?

11. Биопотенциалдардың пайда болуын анықтайтын жасуша мембранасының қандай қасиеттерін білесің?

12. Биологиялық мембрана қандай негізгі физиологиялық жағдайларда болуы мүмкін?

13. Биопотенциал кезіндегі натрий, калий, хлор концентрациясы градиентінің мәні қандай?

14. Қозғыш тіндерді зерттеудің қандай әдістерін білесіз?

15. Тыныштық потенциалы дегеніміз не?

16. Әрекет потенциалы дегеніміз не?

17. Локальды жауап дегеніміз не?

18. Қозудың бір айналымындағы түрлі фазаларында мембрананың тітіркенуіндегі өзгерістер қалай өтеді?

19. «Рефрактерлік» түсінігінің мағынасы қандай?

20. «Лабильділік» дегеніміз не?

21. Тітіркену жиілігі мен күшінің оптимумы мен пессимумының мағынасы қандай?

22. Парабиоз мәні неде?

23. Биологиялық мембранаарқылы заттардың тасымалдануының қандай түрлері белгілі?

24. Пассивті тасымалдану деген не?

25. Заттардың қарапайым диффузия дегеніміз не?

26. Жеңілдетілген диффузия деген не?

27. Осмос дегеніміз не?

28. Симпорт дегеніміз не?

29. Антипорт дегеніміз не?

30. Активті тасымалдану деген не?

31. Белсенді тасымалдану қалай іске асады?

32. Экзо- және эндоцитоздың тетіктері қандай?

33. Синапс дегеніміз не?

34. Синапстың қандай түрлерін атай аласыз?

35. Мионевралды синапс легеніміз не?

36. Синапстың құрлысы қандай?

37. Медиатор дегеніміз не? Медиаторлардың қандай түрлерін білесін?

38. Синапс медиаторы қандай рөл атқарады?

39. Қандай холино және адренорецептор эффектор жасушаларының түрлерін білесін?

40. Активті синапстық өткізу қалай жүреді?

41. Синапстағы қозудың отуін қалай тоқтауға болады?

42. Синапс қандай функционалды ерекшеліктерге ие?

43. Нейрон қандай құрылымға ие?

44. Нейрон қандай қызмет атқарады?

45. Бұлшықет түтіктерінің қандай түрлерін білесін?

46. Көлденен жолақты еттер қандай қасиеттерге ие?

47. Еттің жиырылудың қандай түрлері бар?

48. Еттің жеке жиырылу дегеніміз не?

49. Жинақталып жиырылу дегеніміз не?

50. Еттің жиырылу механизмі қандай?

51. Еттің жиырылудың қандай режимі бар?

52. Әлсіз шиырығу кезінде еттің реакция ерекшелігі қандай?

53. Еттің куші мен жұмысы дегеніміз не?

54. Еттің қажуы қалай байқалады?

55. Жазық еттердің жиырылу мехенизмің ерекшелігі қандай?

56. Қимыл – қозғалыс қызметі дегеніміз не?

57. Қозуды тасымалдаудың жалпы механизмі қандай?

58. Рефлекс деген не?

59. Рефлекстер түрін атаңыз?

60. Рефлекс доғасының құрылымы қандай?

61. Рефлекс сақинасы дегеніміз не?

62. Кері афферентация нені білдіреді?

63. «Жүйке орталығы» дегеніміз не?

64. Дивергенция дегеніміз не?

65. Конвергенция дегеніміз не?

66. Жинақталу дегеніміз не?

67. Тасымалдану дегеніміз не?

68. Окклюзия дегеніміз не?

69. Реверберация дегеніміз не?

70. ОЖЖ-не жалпы сипаттама.

71. Жұлының физиологиялықсипаттамасы қандай?

72. Сопақша мида қандай аса маңызды орталықтар бар?

73. Қимыл – қозғалыс реттеудегі мишықтың рөлі неде?

74. Аралық мидың құрылымы қандай?

75. Торлы құрылым қызметінің ерекшеліктері қандай?

76. Қандай ретикулярлы формация ОЖЖ болімдерімен байланыс жасайды?

77. Эндокриндік жүйенің құрылымдық функционалдық ұйымдастырылуы қандай?

78. Ішкі секрецияның қандай бездері сізге таныс?

79. Бездердің жалпы морфо-функционалдық сипаттамасы қандай?

80. Бездер қалай жіктеледі?

81. Гормондардың әсер ету жолдары қандай?

82. Эндокриндік жүйенің қандай орталық және шеткі (безді және безден тыс) буындарын білесіз?

83. Гормондардың химиялық табығаты қандай?

84. Гормондардың әсер ету механизмі неде?

85. «Нысана-ағза», «нысана-жасуша» және «нысана-субстрат» туралы түсініктер қандай мәніне ие?

86. Гормондардың синергизмі және антагонизмі деген не?

87. Адамның гормоналдық беіні қандай болады?

88. Гипофиз қайда орналасқан?

89. Гипофиздің құрамды бөлігі қандай?

90. Аденогипофизде қандай гормондар бөлініп шығады?

91. Нейрогипофизде қандай гормондар бөлініп шығады?

92. Гипофиз және гипоталамустың қандай ерекшеліктері бар?

93. Қалқанша безі қайда орналасқан?

94. Қалқанша безі қандай гормондар бөліп шығарады?

95. Қалқанды серік безі қайда орналасқан?

96. Қалқанды серік безі қандай гормон бөліп шығарады?

97. Бүйрек үсті безі қайда орналасқан?

98. Бүйрек үсті безінің құрамы қандай?

99. Бүйрек үсті безінің қыртысында қандай гормондар түзіледі?

100. Бүйрек үсті безінің милы қабатында қандай гормондар түзіледі?

101. Қандай бездің түрі ұйқы безіне әсер етеді?

102. Ұйқы безінің қандай жасушалары эндокриндік жуйеге әсер етеді?

103. Ұйқы безіне қандай альфа-клеткалары бөлінеді?

104. Ұйқы безіне қандай бета-клеткалары бөлінеді?

105. Гонада деген не?

106. Еркек жыныс ағзалары қандай қызмет атқарады?

107. Әйел жыныс ағзалары қандай қызмет атқарады?

108. Жыныстық циклдің фазалары (гипоталамустық-гипофизарлық-жұмыртқалық) дегеніміз не?

109. Гипоталамустық-гипофизарлық-жұмыртқалық цикл дегеніміз не?

110. Етеккір циклі дегеніміз не?

111. Организмдегі сұйықтық дегеніміз не? Олардың қандай түрлерін атай

білесін?

112. Қан дегеніміз не? Организмде қанның рөлі қандай?

113. Қанның қандай элементтерін білесін? Олар қандай қызмет атқарады?

114. Гемоглабин дегеніміз не? Гемоглабин қандай қызмет атқарады?

115. Гемолиз дегеніміз не? Гемолиздің қандай түрлерін білесін?

116. Эритроциттердің құрамын қалай анықтауға болады?

117. Гемоглабиннің құрамын қалай анықтауға болады?

118. Эритроциттердің жылдамдығын қалай анықтауға болады?

119. Әртүрлі лейкоциттердің морфофункционалдық сипаттамасы қандай?

120. Лейкоцит формуласы дегеніміз не? Ол қандай қызмет атқарады?

121. Қанның физико-химиялық қасиеті қандай?

122.


123.Қанның осмостық қысымы неге тең?

124. Қанның олнкотикалық қысымы неге тең?

125. Қанның рН деген не?

126. Артериялық және веноздық қанның рН неге тең?

127. Қанның буферлік жүйесі деген не?

128. Плазма деген не? Плазманың физикалық-химиялық қасиеттері қандай?

129. Қанның қандай формалық элементтерінің қатынасы және қан плазмасы.

130. Тромбоциттердің құрылымы мен функциясы қандай?

131. Қан ұюдың қандай плазмалық факторлары белгілі?

132.Қанның формалық элементтерінің ұюының қандай факторлары белгілі?

133. Гемостаз дегеніміз не?

134. Гемостаздың қандай этаптарын білесіз?

135. Қанның фибринолиздік жүйесі дегеніміз не?

136. Қанның ұюға қарсы механизмінің маңызы неде?

137. Антикоагулянтар дегеніміз не: табиғи және жасанды?

138. Қанның сұйық жағдайын реттеу қалай іске асады?

139. Қандай қан топтары белгілі, олардың айырмашылығы қандай?

140. Топтық ерекшеліктерін ескере отырып қан құюдың қандай әдістері белгілі?

141. Резус-фактор дегеніміз не?

142. Резус-фактор ескере отырып қан құюдың қандай әдістері бар?

143. Лимфа системасы дегеніміз не?

144. Лимфаның құрамы мен қасиеті қандай?

145. Лимфа жүйесі қандай қызмет атқарады?

146. Лимфа қалай жүйеленеді?

147. Лимфаның ауысым механизмі қандай?

148. Екі клапан арасындағы лимфа тамырының бөлігі қалай аталады?

149. Ағзаның қан тамыр жіктелуінен қандай қан тамырлар шығады?

150. Қан тамырлар жіктелуіне және құрылымынан қандай артериялық және веноздық қан тамырлар түрлері ие болады?

151. Артерия қан тамырларында қанның қозғалысы қалай жүзеге асады?

152. Вена қан тамырларында қанның қозғалысы қалай жүзеге асады?

153. Микроциркуляциялық ағым дегеніміз не?

154. Артериявенозды анастомоз деген не?

155. Артериявенозды анастомоз қандай рөл атқарады?

156. Жүрек реттелісінің қандай түрлерін білесін?

157. ОЖЖ симпатикалық бөлімі жүректің қызметіне қандай әсер етеді?

158. ОЖЖ парасимпатикалық бөлімі жүректің қызметіне қандай әсер етеді?

159. Жүрек реттелісінің рефлекторлық әрекет етуі қандай?

160.Жүрек ішілік рефлекторлық механизмдері қалай сипатталады?

161.Жүрек қызметінің гуморальды реттеуі қалай жүреді?

162. «вазодилация» және «вазоконстрикция» дегеніміз не?

163. «вазодилация» және «вазоконстрикция» дегеніміз не?

164.Қандай тамырлар қабырғаларында холино және адренорецепторлар орналасқан?

165. Тамыр қозғалысының орталығы қандай?

166. Прессорлы және депрессорлы рефлекстерінің сипаттамасы қандай?

167.Аорталы,синокаротидтірефлексогенді донорлар және веналардың қандай маңызы бар?

168. Тамыр кеңейтетін құрылымның механизмі қандай?

169. Тамыр жиыратын құрылымның механизмі қандай?

Тесттер

Бір дұрыс жауапты таңдаңыз:



Достарыңызбен бөлісу:
  1   2   3   4   5   6


©kzref.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет