Сабақтың тақырыбы: §10 Заттың меншікті жылу сыйымдылығы. Денені қыздыруға қажетті немесе ол суығанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеу



жүктеу 86.82 Kb.
Дата05.05.2019
өлшемі86.82 Kb.
түріСабақ

Бекетова Галия Нуралиевна

№215 орта мектептің физика және информатика пәнінің мұғалімі.

Қызылорда қаласы, Талдыарал елді мекені

Сабақтың тақырыбы: §10 Заттың меншікті жылу сыйымдылығы. Денені қыздыруға қажетті немесе ол суығанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеу




Сілтеме

Жоспар

Жалпы мақсаты

Заттың меншікті жылу сыйымдылығы. Жылу мөлшерін есептеу жайлы мағлұмат алу. Жылу берілудің түрлерімен танысу. Денені қыздыруға қажетті немесе ол суығанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеуді үйрену. Жылу мөлшерінің формуласын қолдана отырып есептер шығара білу, үйрену. Топта бірін-бірі бағалай білу

Күтілетін нәтиже

Заттың меншікті жылу сыйымдылығы. Жылу мөлшерін есептеу жайлы мағлұмат алады. Жылу берілудің түрлерімен танысып біледі. Денені қыздыруға қажетті немесе ол суығанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеуді үйренеді. Жылу мөлшерінің формуласын қолдана отырып есептер шығара біледі. Топта бірін-бірі бағалай біледі

Модульдің қамтылуы:

Оқыту мен оқудағы жаңа тәсілдер; Сыни тұрғыдан ойлауға үйрету; Оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау; Оқыту мен оқуда АКТ пайдалану; Талантты және дарынды балаларды оқыту; Оқушылардың жас ерекшеліктеріне сәйкес оқыту және оқу; Оқытуды басқару және көшбасшылық

Сабаққа қажетті

ресурстар:



Интерактивті тақта, компьютер, карточкалар, А4 қағаз, постер, стикер, слайд, түрлі-түсті маркерлер мен фламастерлер, сандық фотоаппарат .

Негізгі

дерек көздері:



Физика және астрономия 8-сынып оқулығы, Әдістемелік нұсқаулығы, МАН, Дидактикалық материалдар мен интернет материалдары,

Негізгі идеялар

Кіріспе :

Сонымен, сендер жылу берілу жолымен дене қызғанда берілетін (немесе суығанда олар шығаратын) жылу мөлшері дененің температурасының өзгеруі мен массасына қалай тәуелді болса, дене жасалған заттың тегіне де солай тәуелді болатынын білдіңдер.

Массалары бірдей су мен сүтке бірдей градусқа қыздыру үшін суға-көп, сүтке-аз жылу мөлшері қажеттігі тәжірибелер негізінде дәлелденген.

Есіңе сақта!

Массасы 1 кг заттың температурасының 1°С – қа өзгерту үшін қанша мөлшерде жылу қажет екендігін көрсететін физикалық шаманы заттың меншікті жылусыйымдылығы деп атайды.

заттың меншікті жылусыйымдылығы – с әрпімен белгіленеді.

Әр заттың меншікті жылусыйымдылығы тәжірибе жүзінде анықталған және кестеге енгізілген.



Назар аудар!

Меншікті жылусыйымдылығы 1 кг затты 1°С –қа қыздырғанда немесе салқындатқанда, ішкі энергиясы қандай шамаға өзгеретінін көрсетеді. Заттың меншікті жылусыйымдылығы әр түрлі агрегаттық күйінде- қатты, сұйық, газ тәрізді күйінде түрліше болады.

Мысалы: Басқа заттармен салыстырғанда, судың меншікті жылусыйымдылығы көп.

Тұрғын үйді жылыту жүйесінде суды пайдалану ыңғайлы, тиімді.

Құрлықтардың климатына қарағанда, теңіз, аралдардың климаты қоңыржай салқын келеді.

Назар аудар!

Денені қыздыру үшін берілген немесе салқындағанда одан бөлінетін жылу мөлшерін есептеу үшін заттың меншікті жылусыйымдылығын дененің массасына және жоғарғы температурасы мен төменгі температураларының айырымына көбейту керек.



; өлшем бірлігі

мұндағы Q-жылу мөлшері

с- заттың меншікті жылусыйымдылығы

m – дененің массасы

t1- дененің бастапқы температурасы

t2 - дененің соңғы температурасы

Белгілі заттың масса бірлігінің температурасын 10С-қа өзгертуге қажет жылу мөлшерін көрсететін физикалық шаманы меншікті жылу сыйымдылық деп атайды.

; өлшем бірлігі

Сабақ бойынша мұғалімнің жазбалары:

(мұғалім және оқушының іс-әрекеті)

І. Ұйымдастыру

1. Қызығушылықты ояту

а) Сабаққа керекті құрал-жабдықтарды дайындау, оқушылардың сабаққа қатысуын түгендеу, белсене араласуын, зейін қойып тыңдауларын, топ ережесін еске түсіру.

ә) Сынып оқушыларын І, ІІ, ІІІ топқа бөлу
ІІ.Мағынаны тану

1)Топтастыру стратегиясын пайдаланып «Жылу берілуінің түрлері» тақырыбынан өткенді қайталау


Жылуөткізгіштік

Конвекция

Жылу


берілуінің

түрлері







Сәулелену

2) І топ «Жылуөткізгіштік» тобы

ІІ топ «Конвекция» тобы

ІІІ топ «Сәулелену» тобы

Әр топ оқушылары өз топтарының аттарына байланысты анықтама беріп, мысалдар келтіріп, шағын постер қорғайды, түсінік жасайды.

Өткенді қайталау

3) Компьютерлік слайд арқылы §9. Жылу мөлшері. Жылу мөлшерінің бірліктері тақырыбы бойынша сұрақтарға жауап беру

1.Жылу берілу кезінде ішкі энергияның өзгеруінің өлшемін не деп атаймыз?

Жылу мөлшері

2. Жылу мөлшерінің белгіленуі – Q

3.1г суды 1°С –қа қыздыру үшінберілетін жылу мөлшері- калория

4.1 калорияда қанша жылу мөлшері бар? 1 кал = 4,19Дж

5.25 килоджоуль -? джоуль 25кДж = 25000Дж

6. «калория» сөзінің мағынасы – латын сөзінен «жылу», «қызу»

ІІІ. Жаңа сабақ §10. Заттың меншікті жылусыйымдылығы.

Денені қыздыруға қажетті немесе ол суығанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеу



  1. Кіріспе

  2. Талқылау үшін сұрақтар беріледі

  1. Заттың меншікті жылу сыйымдылығы нені көрсетеді?

  2. Заттың меншікті жылу сыйымдылығының бірлігі қандай?

  3. Денені суытқандағы жоғалтқан жылу мөлшерін қай формуламен есептеуге болады?

ІҮ. Топтық жұмыс «Жигсо» Әр оқушы өзіне жүктелген рөлдің міндеттерін атқарады. «Екі жұлдыз, бір ұсыныс» топтар бірін-бірі пікірлерін, бағалауын тыңдай білу

Әр топ өз топтарынан лидер, баяндамашы, хатшы, уақыт сақшысы және бақылаушыларды анықтайды.. Жұмыс төмендегідей жоспармен жүреді:

Берілген мәтінді оқып, топпен бірлесе отырып, талқылайды және әр топтың бақылаушысы жасаған жұмыстарға сәйкес бақылау парағын жүргізеді.

Бақылаушының бағалау парағы






Бағалау өлшемдері

Көш

басшы


Хатшы

Баяндамашы

Уақыт сақшысы

1

Тақырыптың ашылуына үлес қосу













2

Міндетін атқару













3

Топтық жұмысқа атсалысуы












У. Тәжірибе жасау Электронды оқулықпен жұмыс

Денені қыздыруға қажетті немесе ол суығанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеу
УІ. Есептер шығару 6-жаттығу Оқулықпен жұмыс
І топ «Жылуөткізгіштік» тобы 6-жаттығу №1 есеп
Бер : Су Q = cm (t2 - t1)

c= 4200 Дж/кг* °С Q = 4200 Дж/кг* °С · 0,25кг · 5 °С =5250Дж

m =250г=0,25кг

t1= 5 °С



т/к Q-? Дж


ІІ топ «Конвекция» тобы 6-жаттығу №2 есеп
Бер : Жез Q = cm (t2 - t1)

c= 400Дж/кг* °С Q = 400 Дж/кг* °С · 0,2кг (365 °С- 15 °С) =28000Дж

m =0,2кг

t2= 365 °С

t1= 15 °С


т/к Q-? Дж


ІІІ топ «Сәулелену» тобы 6-жаттығу №3 есеп
Бер : Су Q = cm (t2 - t1)

Q =84 кДж=84000Дж m = Q /ct

c= 4200Дж/кг* °С m =84000 Дж/4200Дж/кг* °С · 10 °С =2 кг

t1= 10 °С



т/к m -? кг


ҮІІ. Жұптық жұмыс «Пилот - Штурман»

(Штурман – басқарушы, пилот – орындаушы)

Жұптар берілген формуланы және өлшем бірлікті түсіндіреді.


  1. 2) 3)

Жұптың пікірлерін тыңдау,барлық айтылған ой-пікірлерді бағалаудың мақсатына сәйкестендіру

Сергіту сәті : «Физика халық ауыз әдебиетінде» (ертегі тыңдау)

1-оқушы


Бір күні аты әлемге әйгілі Алдар көсе Шық бермес Шығайбайдың үйіне қонаққа келеді. Алдар көсе ұзақ әңгіме айтып отырып қалады да, бай оны шайға шақырады. Шайға байдың қызы Бикеш темірден өріліп жасалған ыдысқа бауырсақты салып әкеліп дастарханға қойып жатып былай дейді :

Бауырсақты ыстық кезінде жеген дәмдірек, сондықтан да бауырсақ тез суып қалмас үшін мына темірден өріп жасалған ыдысқа әдейі салып әкелдім.

Дәмнен ауыз тиіңіздер.

Сонда көпті көрген қу Алдар былай деп жауап қайтарады;

Жоқ, қарындасым, сіз қателесесіз. Темір ыдыста бауырсақ тез суиды, ал бауырсақ тез суымасын десеңіз, бауырсақты ағаштан өріліп жасалған ыдысқа салғаныңыз жөн болар еді.

Сұрақ Алдардың дастархан басында берген кеңесі дұрыс па?

2-оқушы Ертегі «Күн астындағы күнекей қыз»

«Байқаса екі ұртында кішігірім бір көлдің суындай су қалған екен, бүркіп-бүркіп жіберіп еді, қызыл жалын демде басылып, темір үй лезде суына қалды»

Сұрақ Ертегі үзіндісінен нені байқадыңдар?

Судың меншікті жылусыйымдылығын темірдің меншікті жылусыйымдылығымен салыстырайық


VІІІ. Жеке жұмыс «Блум таксономиясы»


1

Білу

Заттың меншікті жылусыйымдылық дегеніміз не?



2

Түсіну

Заттың меншікті жылусыйымдылығының формуласын ата?


3

Қолдану

Массасы 2 л суды 200-тан 800-қа дейін қыздыру үшін қаншама жылу мөлшері қажет?


4

Талдау

Массалары бірдей темір мен шойынды 500-қа дейін қыздыру қажетті жылу мөлшерін салыстыр?


5

Жинақтау

Қаттың жылусыйымдылығы нені көрсетеді?




6

Бағалау

Дене температурасының жылу мөлшерін есептеуде қаншалықты қажет?

Жасаған жұмыстарын 2 жұлдыз, 1 ұсыныспен бағалау.

ІХ. Кері байланыс (Рефлексия)


Кейінгі тапсырмалар

І топ «Жылуөткізгіштік» тобына 6-жаттығу №4

ІІ топ «Конвекция» тобына 6-жаттығу №9



ІІІ топ «Сәулелену» тобына 6-жаттығу №10

Кейінгі оқу

§10 Заттың меншікті жылусыйымдылығы Денені қыздыруға қажетті немесе ол суығанда бөлінетін жылу мөлшерін есептеу



Достарыңызбен бөлісу:


©kzref.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет