Сабақтың тақырыбы: Шоқан оның достары



жүктеу 454.48 Kb.
бет1/3
Дата30.03.2018
өлшемі454.48 Kb.
түріСабақ
  1   2   3

Пән: әдебиет

Сынып: 10 - сынып

Сабақтың тақырыбы:Шоқан оның достары.

Мақсаттары:Ш.Уәлихановтан өткенге шолу жасау және достары жайында мәліметтерді қарастыру,тақырыпты түсіну , өз ойын еркін жеткізе алуды,танымдық дамытушылық қабілеттерін дамытуға жағдай жасау.

Дамытушылық: сыни тұрғыдан ойлау арқылы ,өз пікірін , көркем сөйлеуге және өзгенің пікірін сыйлауға үйрету.;.

Күтілетін нәтиже : Танымдық, дамытушылық, қызығушылық қабілеттері артады .Ойын нақты жеткізе алады;- Өзін-өзі реттейді;

Модульдері:СТО (сын тұрғысынан ойлау), ОЖЕ (оқушылардың жас ерекшеліктері), ОБжК (оқытуды басқару және көшбасшылық), ОҮБжОБ (оқыту үшін басқару және оқытуды бағалау),

Бағалау: Өзара бағалау

Деректер: тақта, бағалау парақтары, кепе тапсырмалар

Әдіс - тәсілдер: ПОПС формуласы, Тұжырым кестесі, РАФТ, Дөңгелек айналым, Бес бармақ

Сабақ кезеңдері

Уақыт


Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушылардың іс-әрекеті

Ресурстар

Ұйымдастыру кезеңі

1мин

Сәлемдесу.Сыныпты түгендеу.

Топқа бөлу.



Сабаққа дайындық жасайды.

Топтарына жайғасады.






Үй жұмысын тексеру

Дөңгелек айналым

3мин

Шоқан туралы не білеміз?Оның Қашғаридағы саяхаты жайында не білеміз?

2,3 сөйлемнен білетіндерін айтып шығады.




Білу.Ой шақыру.



3мин

Дос туралы мақал-мәтелдер еске түсіру.

Бүгінгі сабақтың тақырыбы не туралы болатынын ажыратып аламыз.



Досы барды жау алмайды.Дос жылатып айтады,дұшпан күлдіріп айтады.т.б

СТО

Түсіну. Мағынаны ажырату:

15мин

1-топ Шоқан және оның достары жайлы ізденеді.

2-топ Достовеский жазған хатындағы достық қатынасты талқылайды..

3-топ А.Н Майковқа жазған хатын зерттейді.

4-топ Шоқан туралы әрбір ой.1-кеспе




Берілген тапсырмаларды,оқулықтан , кеспе тапсырмалар,әдебиет хрестоматиясын пайдалана отырып , топ ішінде талқыға салады.


кітап

Қолдану.Тұжырым кестесі.

10мин

Әр топқа тұжырым кестесін толтыру тапсырылады.

Кейіпкер , Іс-әрекеті,адами қасиеттері



Топ ішінде талқылай отырып,кестені сызып толтырады,қорғайды.

Кесте

Талдау.ПОПС формуласы.

7мин

1-топ Шоқан зерттеуші ғалым

2-топ Шоқан нағыз адал дос

3.Шоқан әдебиетші

4.Шоқан патриот.






Кесте

Жинақтау.РАФТ

8мин

Р-роль

А-аудитория

Ф-форма (хат)

Т-тақырып.



Рольде-Шоқан

А- сыныптағы оқушылар

Ф-хат

Т-дос жайында



Дәптер

Рефлексия.Бес бармақ




1.Бас бармақ .Сабақ несімен ұнады?

2.Балаң үйрек.Мен кімге көмектесе алдым,қалай?

3.Ортан терек.Маған кім көмектесті?

4.Шылдыр шүмек.Мен неге қол жеткізе алдым?

5. Кішкентай бөбек. Тақырып бойынша нені толықтыруым керек?


Қолдың суретін салып,сұрақтарға жауап жазады.




Үйге тапсырма

1мин

Шығарма «Жұлдызды ғұмыр»

Күнделікке жазып алады.

Оқулық

Бағалау

2 мин

Өзара бағалау

Жұппен жұмыс жасай отырып, бағалайды.



Деректер


Шоқан Сырымбетте халықтың қайнаған ортасында болды. Ол жас күнінен тарихи өлен, жыр, аңыз, әңгімелерді қызыға тыңдап, құлақ түріп өскен. Тіпті Құсмұрындағы шағының өзінде «Қозы Көрпеш – Баян Сұлу» жырын жазып алыпты. Сырымбетте аңыз, жырлар сюжетіне сурет салатын болған. Ол негізінен портрет, пейжаз жјне халыќтыѕ тўрмыс-салтын бейнелеумен айналысќан. Одан 150-дей сурет ќалєан. Шоқан табиғатынан зерек, алғыр болған. Ш.Уәлиханов әуелі Құсмұрында қазақ мектебінде оқып арабша хат таниды. Дәстүр бойынша «жеті жұрттың тілін білуге» тиісті хан баласы Шығыс тілдерінен араб, парсы, шағатай тілін жасынан жақсы үйренген; кейін Орта Азияның түркі тілдерін меңгерген.
1847 жылы ол Омбыдағы кадет корпусына оқуға түседі. Сібірдегі ең таңдаулы оқу орны болып есептплптін бұл корпус, декабрист А.Завалишиннің сөзімен айтқанда, «ағартушылық пен патриотизмнің өркен жайған жері» болатын. Корпутса ой-өрісі, білімі жағынан «Шоқан тез өсті, орыс жолдастарын басып озып отырды. Екі-үш жылдан кейін-ақ Шокан өз класындағылардан ғана емес, өзінен екі жас үлкендердің класындағыларды да идея жағынан басып озды», - дейді бірге оқыған досы Г.Н.Потанин. 
Шоқанның рухани өсуіне орыс әдебиетінің мұғалімі ориенталист Н.Ф.Костылецкий, мәдениет тарихы курсын жүргізген айдаудағы ғалым Гонсевский, әдебиетші В.Т.Лободовский (Н.Г.Чернышевскийдің жас кезіндегі досы, кейін идеялас әріптесі) елеулі ықпал еткен. 
Костылецкий арқалы 1852 жылы Шоқан мен И.Н.Березин арасындағы тікелей достық қатынас басталады. Березиннің тапсырмасы бойынша Шоқан Тоқтамыстың «Хан жарлығына» талдау жасайды. Бұл оның алғашқы ғылыми жұмысы. 14-15 жасар Шоқанға мұғалімдері болашақ ғалым, зерттеуші деп қарайтын еді дейді Потанин. 
Жас Шоқанның білімдарлығын, әсіресе Шығыс әдебиетін жақсы білетіндігін С.Ф.Дуров, Семенов-Тян-Шанский, Потанин; Н.М.Ядринцев жоғары бағалаған. «...жалпы жолдастарына, соның ішінде маған, ол еріксіз, «Европаға ашқан терезе сықылды болды», - дейді Г.Н.Потанин. 

Шоқанның рухани өсуіне орыс әдебиетінің мұғалімі ориенталист Н.Ф.Костылецкий, мәдениет тарихы курсын жүргізген айдаудағы ғалым Гонсевский, әдебиетші В.Т.Лободовский (Н.Г.Чернышевскийдің жас кезіндегі досы, кейін идеялас әріптесі) елеулі ықпал еткен.

Костылецкий арқалы 1852 жылы Шоқан мен И.Н.Березин арасындағы тікелей достық қатынас басталады. Березиннің тапсырмасы бойынша Шоқан Тоқтамыстың «Хан жарлығына» талдау жасайды. Бұл оның алғашқы ғылыми жұмысы. 14-15 жасар Шоқанға мұғалімдері болашақ ғалым, зерттеуші деп қарайтын еді дейді Потанин.

Жас Шоқанның білімдарлығын, әсіресе Шығыс әдебиетін жақсы білетіндігін С.Ф.Дуров, Семенов-Тян-Шанский, Потанин; Н.М.Ядринцев жоғары бағалаған. «...жалпы жолдастарына, соның ішінде маған, ол еріксіз, «Европаға ашқан терезе сықылды болды», - дейді Г.Н.Потанин.



1853 жылы Уәлиханов кадет корпусын 18 жасында бітіреді. Ол Омбыда әскери қызметқе қалдырылады. Бір жылдан кейін Батыс Сібір мен Қазақстанның солтүстік-батыс аймағын басқаратын генерал-губернатор Г.Х.Гасфорттың адъютанты болып тағайындалады. Екінші жағынан Батыс-Сібір өлкесінің Бас басқармасы оны айрықша тапсырмаларды орындайтын офицер етіп ұстайды. Қызметте Шоқан бюрократтық...мансапқор чиновниктері мен патша өкіметінің отаршылдық саясаты туғызған әділетсіздікке қарсы күресіп, олардан қысым көреді. Бұл туралы достарына – М.Ф.Достоевский, А.Н.Майков, В.Курочкин, К.К.Гутковскийге жазған хаттарында Омбыдан кетуді, тұған халқына пайдасы тиетін қызмет істеуді армандайтыны айтылған.

Бағалау парағы

Аты-жөні

Ойын жеткізе алуы

Сауаттылығы

Ой өрісінің кеңдігі

Уақытты үнемдеуі




























































































Бағалау парағы

Аты-жөні

Ойын жеткізе алуы

Сауаттылығы

Ой өрісінің кеңдігі

Уақытты үнемдеуі





























































































Пән: әдебиет

Сынып: 5 - сынып

Сабақтың тақырыбы: Эвфемизм және дисфемизм туралы ұғым.

Мақсаттары: Білімділік – сыпайы сөздер мен дөрекі сөздердің табиғатын таныту.Ойлау ,сөйлеу қабілетін дамыту .

Дамытушылық: Сыни тұрғыдан ойлау арқылы ,өз пікірін , көркем сөйлеуге және өзгенің пікірін сыйлауға үйрету.;.

Күтілетін нәтиже : Танымдық, дамытушылық, қызығушылық қабілеттері артады .Ойын нақты жеткізе алады;- Өзін-өзі реттейді;

Модульдері:СТО (сын тұрғысынан ойлау), ОЖЕ (оқушылардың жас ерекшеліктері)

Бағалау: Өзара бағалау

Деректер: тақта, бағалау парақтары, кепе тапсырмалар

Әдіс – тәсілдер: Сұрақ – жауап , Қосжазба күнделігі, Тұжырым кестесі

Сабақ кезеңдері

Уақыт


Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушылардың іс-әрекеті

Ресурстар

Ұйымдастыру кезеңі

1мин

Сәлемдесу.Түгендеу.

Сабаққа дайындалады.




Білу.Ой шақыру .Үй жұмысын тексеру

3мин

1.Әдепті,әдепсіз қасиеттерді топтастыру.

дөрекі                                              жағымды

жағымсыз                                       сыпайы

бейпіл                                              жылы

тұрпайы                                         жақсы

жаман                                             әдемі

көріксіз                                            көркем

.


СТО

Түсіну. Мағынаны ажырату: Сәйкестендіру

10мин

Құрт ауруы

Қылтамақ


Саңырау, керең

Соқыр


Ақсақ

Екіқабат


Туды

Өлді


Мылжың

Ұрлықшы


Өсекші

Өтірікші


Өкпе ауруы

Жіңішке ауру

Құлағының мүкісі бар

Зағип


Аяғын сылтып басады

Аяғы ауыр

Дүниеге келді

Қайтыс болды

Сөзуар

Қолының жымысқысы бар



Аузы жеңіл

Қосып айтады



Тақтада сәйкестендіреді.

кітап

Қолдану. Оқулықпен жұмыс.

10 мин

Берілген сөздерді эвфемизге ауыстыру.

108-жаттығуды орындайды.

Кесте

Талдау.Тақтамен жұмыс

8мин

Эвфемизмді дисфемизмге айналдырып, дисфемизмді эвфемизге айналдырып сөйлемдер құрастырып , морфологиялық талдау жасау.

Мылжың , қосып айту, ұрланды – қолды болды, ұрлық жасамау – ала жібін аттамау, өлді ,дүние салды, сөзуар,ұры, саңырау , мылқау,топас.

Кесте

Жинақтау. Мәтін жұмыс.

3мин

Зымыран сұрақтар:

Ойды бейнелеп, көркемдеп жеткізудің тәсілі? Эвфемизм.

Мағынасы жағынан эвфемизмдерге қарама-қарсы құбылыс? Дисфемизм.

Дисфемизммен сөйлейтін адамдардың мәдениеті қандай? Төмен.

Әдеби тілдің үлгісіне жатпайтын тілдік құбылыс? Дисфемизм.

Әдепті, сыпайы сөйлеу мақсатынан шыққан құбылыс? Эвфемизм.


Мәтіннен

Сұрақтарға жауап береді.



Дәптер

Рефлексия.Бес бармақ

2мин

1.Бас бармақ .Сабақ несімен ұнады?

2.Балаң үйрек.Мен кімге көмектесе алдым,қалай?

3.Ортан терек.Маған кім көмектесті?

4.Шылдыр шүмек.Мен неге қол жеткізе алдым?



5. Кішкентай бөбек. Тақырып бойынша нені толықтыруым керек?

Қолдың суретін салып,сұрақтарға жауап жазады.




Үйге тапсырма

1мин

Эссе жазады.

«Мен бақытты баламын» эссе ,Күнделіктеріне жазады.

Оқулық

Бағалау

1мин

Өзара бағалау

Жұппен жұмыс жасай отырып, бағалайды.





Пән: әдебиет 11.18.2016

Сынып: 5 «А,Б»

Сабақтың тақырыбы:.

Мақсаттары: Жиреншеннің хан сынағына түскені әңгіме мазмұнына талдау жасай отырып, терең түсіне білуге, қызыға оқуға жетелеу.

Дамытушылық: сыни тұрғыдан ойлау арқылы ,өз пікірін , көркем сөйлеуге және өзгенің пікірін сыйлауға үйрету.;.

Күтілетін нәтиже : Танымдық, дамытушылық, қызығушылық қабілеттері артады .Ойын нақты жеткізе алады;- Өзін-өзі реттейді;

Модульдері:СТО (сын тұрғысынан ойлау), ОЖЕ (оқушылардың жас ерекшеліктері), ТжДОЖ (талантты және дарынды оқушылармен жұмыс). ОБжК (оқытуды басқару және көшбасшылық), ОҮБжОБ (оқыту үшін басқару және оқытуды бағалау),

Бағалау: Өзара бағалау

Деректер: тақта, бағалау парақтары, кепе тапсырмалар

Әдіс – тәсілдер: Сұрақ – жауап , Қосжазба күнделігі, Тұжырым кестесі

Сабақ кезеңдері

Уақыт


Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушылардың іс-әрекеті

Ресурстар

Ұйымдастыру кезеңі

1мин

Сәлемдесу.Түгендеу.

Сабаққа дайындалады.




Білу.Ой шақыру .Үй жұмысын тексеру

5мин

1.108,109-жаттығудың орындалуын 2.Әдепті,әдепсіз қасиеттерді топтастыру.

дөрекі                                              жағымды

жағымсыз                                       сыпайы

бейпіл                                              жылы

тұрпайы                                         жақсы

жаман                                             әдемі

көріксіз                                            көркем

.


СТО

Түсіну. Мағынаны ажырату:

10мин

Қақылдаған тауық тумай қоймайды.

(тумай – жұмыртқаламай)

1.Шошқаға ерген балшыққа аунар.

(шошқаға – нашар, жаман адамға)

1.Жолдасың соқыр болса,

Сен де бір көзіңді қысып қой.

(соқыр – ауыспалы мағынада, надан болса, сұғанақ болса, аңғал болса т.б.)

Ешкі егіз туып, қойдан көп болмас.

(туып – лақтап)

Қарғаның бір көзі оқта, бір көз боқта.

(боқта – жаман нәрседе)

Сараң да бір, сасық су да бір.

(сасық – лас, иістенген)

Өсекшінің тілі қышып тұрады.

(өсекші – сөзуар)

Қысыр сөзде қырсық көп.

(қысыр – жаман, мәні жоқ)

Итпен жолдас болсаң, таяғыңды тастама.

(итпен – сенімсіз адаммен)


Дисфемиздерді тауып ,эвфемиз айналдыр.

кітап

Қолдану. Оқулықпен жұмыс.

10 мин

Жаттығуды берілген шарты бойынша орындау.

110-жаттығуды орындайды.

Кесте

Талдау.Тақтамен жұмыс

8мин

Эвфемизмді дисфемизмге айналдырып, дисфемизмді эвфемизге айналдырып сөйлемдер құрастырып , морфологиялық талдау жасау.

Мылжың , қосып айту, ұрланды – қолды болды, ұрлық жасамау – ала жібін аттамау, өлді ,дүние салды, сөзуар,ұры саңырау , мылқау,топас.

Кесте

Жинақтау. «Венн диаграммасы»

5мин

Зымыран сұрақтар:

Ойды бейнелеп, көркемдеп жеткізудің тәсілі? Эвфемизм.

Мағынасы жағынан эвфемизмдерге қарама-қарсы құбылыс? Дисфемизм.

Дисфемизммен сөйлейтін адамдардың мәдениеті қандай? Төмен.

Әдеби тілдің үлгісіне жатпайтын тілдік құбылыс? Дисфемизм.

Әдепті, сыпайы сөйлеу мақсатынан шыққан құбылыс? Эвфемизм.



Сұрақтарға жауап береді.

Дәптер

Рефлексия.Бес бармақ

2мин

1.Бас бармақ .Сабақ несімен ұнады?

2.Балаң үйрек.Мен кімге көмектесе алдым,қалай?

3.Ортан терек.Маған кім көмектесті?

4.Шылдыр шүмек.Мен неге қол жеткізе алдым?

5. Кішкентай бөбек. Тақырып бойынша нені толықтыруым керек?


Қолдың суретін салып,сұрақтарға жауап жазады.




Үйге тапсырма

1мин

Эссе жазады.

«Мен бақытты баламын» эссе ,Күнделіктеріне жазады.

Оқулық

Бағалау

1мин

Өзара бағалау

Жұппен жұмыс жасай отырып, бағалайды.





Пән: әдебиет 11.18.2016

Сынып: 10«Ә»

Сабақтың тақырыбы: «Ұлттық үрдіс және сөз мәдениеті»

Мақсаттары: Оқушыларға тақырыпты түсіндіру, тапсырмалар арқылы пысықтау;оқушылардың бойында шығармашылық қабілеттерін, сөйлеу мәдениетін,сөздік қорын молайту;ұлттық үрдіске ,салт-дәстүрге, әдет-ғұрыпқа құрметпен қарап, сүюге үйрету, тәрбиелеу.

Дамытушылық: сыни тұрғыдан ойлау арқылы ,өз пікірін , көркем сөйлеуге және өзгенің пікірін сыйлауға үйрету.;.



Достарыңызбен бөлісу:
  1   2   3


©kzref.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет