Vi халықаралық білім беру және біліктілікті көтеру жүйесінде педагогикалық инновациялар жәрмеңкесі



жүктеу 467.01 Kb.
бет1/3
Дата04.12.2018
өлшемі467.01 Kb.
түріНұсқаулар
  1   2   3

Өз

VI Халықаралық білім беру және біліктілікті көтеру

жүйесінде педагогикалық инновациялар жәрмеңкесі

VIМеждународная ярмарка педагогических инноваций

в образовании и системе повышения квалификации

«8- сынып Қазақстан тарихы оқулығына әдістемелік ұсыныстар».

(әдістемелік нұсқаулар)

«Методические рекомендации к учебнику по истории Казахстана 8 класс»

(методические рекомендации)
Ақмола облысы

Бестөбе кентінің негізгі мектебінің тәжірибесімен бөлісуші

тарих пәнінің мұғалімі

Қоңырова Райса Жасқайратқызы

Конырова Райса Жаскайратовна

учитель истории

Основная школа п.Бестобе

Акмолинской области

Көкшетау 2016 жыл

Құрастырушы:

Қоңырова Райса Жасқайратқызы – Бестөбе кенті негізгі мектебінің тарих пәнінің мұғалімі.

«8- сынып Қазақстан тарихы оқулығына әдістемелік ұсыныстар». Әдістемелік ұсыныстар.

Ұсынылған мәліметтерді қалалық,облыстық мектептердегі тарих пәнінің ұстаздары қолдана алады. Оқушылардың шығармашылық,танымдық қасиеттерінің дамуына ықпал етеді. 8-сынып Қазақстан тарихының әрбір тақырыбына арналған әр түрлі деңгейлік және шығармашылық тапсырмалар берілген. Мектеп әдістемелік бірлестігінің басшыларына және қалалық,облыстық мектептердегі Қазақстан тарихы пәнінің мұғалімдеріне арналған.
Тарих дейтін: бұрынғы өткен заманның жайынан сөйлеп тұратұғын, бұрынғы өткен кісілердің ісінен хабар беретұғын бір ілім. Қазақтың көбі оны «шежіре» деп айтады. Бұ заманның ғалымдары тарихты ең оңды мұғалім деп түсінеді.
Тарих – түзу жөнді үйретуші деп айтады. Тарих халықты түзу жөнге сілтеуші болса, оған дүние де түзушіліктің кітабы. Тіршіліктің жолбасшысы деуге де болады. Келешек күннің қандай болашағын білуге тарих анық құрал болады.

Өзінің тарихын жоғалтқан жұрт, өзінің тарихын ұмытқан ел – қайда жүріп, қайда тұрғандығын, не істеп не қойғандығын білмейді, келешекте басына қандай күн туашығына көзі жетпейді.

Бір халық өзінің тарихын білмесе, бір ел өзінің тарихын жоғалтса, оның артынша өзі де жоғалуға ыңғайлы болып тұрады. Дүние де өңге жұрттар қатарында кім қор болмайын, тұқымым құрып қалмасын деген халық өзінің шежіресін имани дәрежесінде ұғып білуге тиіс болады.

Қазақ ішінде һәр үйдің отағасы, һәр ауылдың ақсақалы тұрған бір шежіре, бұрынғы өткен-кеткеннен естіген білгені болса, кейінгі жастарға соның бәрін айтып отырады.


Тарих не айтады? -десеңіз, оның айтатыны мынау: біздің бұрынғы бабаларымыздың кім екендігі; олардың дүниеде не істеп, не бітіргендігі; қандай қуаты барлығы, ол қуатты не орынға жұмсағандығы; істеп жүрген ісінің қайсынан пайда, қайсысынан зарар көргендігі; бұрынғы бабаларымыздың досты-дұспаны кім екендігі; не себеппен бағы тайғандығы және соған ұқсас істердің барлығын тарих сөйлеп түсіндіріп тұрады.

Басылымға шығарылған уақыты

Степнагорск қаласының білім бөлімінің әдістемелік кеңесі.

«Тарих - өткеннің сабағы, алдағының кейінгіге өнегесі»

Н.Назарбаев



Аты-жөні: Қоңырова Райса Жасқайратқызы

Туылған күні: 19.01.1977 ж

Білімі: жоғары

Білім алған жері: Мұхтар Әуезов атындағы Семей мемлекеттік университеті,2008 ж

Мамандығы: тарих пәнінің мұғалімі

Педагогикалық жұмыс өтілі: 7 жыл

Санаты: бірінші

1. Тақырып: Қазақтардың этно әлеуметтік құрамы.

Тапсырма: Сөйлемді толықтыр.

Орта жүз қазақтарының орналасқан аймақтары...............

Ұлы жүз қазақтарының орналасқан аймақтары..................

Кіші жүз қазақтарының орналасқан жері..................................

Ресей империясының Бірінші жалпы халық санағы .......... жылы болды

Тапсырма: Термин сөздерге анықтама беріңдер.

Адат..................... Би....................... Қожа........................

Құн....................... Сұлтан................ Құл...................................

Тархан.................. Төлеңгіт.............. Шыңғыстықтар.............

Берілген мәліметтерді сәйкестендіріңдер

1. 1867 ж Ішкі ордада хан билігінің жойылуы

2. 1845 ж Елизавета екіншінің Жәнібек батыр

3. 1867 - 1868 ж мен Есет батырға тархан атағын

беруі

4. 1743 ж Атақты Бөгенбай батырдың дүниеге



5. 1680 ж келуі

6. 1822 ж Бірінші жалпы халықтық санақтың

жүргізілуі

"Сібір қазақтарының жарғысы

қабылданды

Әкімшілік реформалардың

жүргізілуі

Тақырып: ХVІІІ ғ Қазақ хандығының ішкі және сыртқы жағдайы

Тапсырма: Сұрақтарға жауап бер.

"Жеті жарғы" заң жинағының авторы кім?

Ертіс өзенінің оң жағалауында қандай қамалдар тұрғызылды?

Шығыстан қауіп төндірген мемлекет қандай?

Қазақтардың көтеріліске шығуы туралы бірінші қазақ ақсүйектерінің құрылтайы қай жылы өтті?

Көтерілісте қол бастаған қазақ ханы?

Қазақтар қолданған қару жарақ түрі?

Тапсырма: Мәліметтерді толықтыр.

Тәуке хан билік құрған жылдары................ мемлекеттің іргесін нығайту мақсатында мынадай реформалар жүргізді:...................................

.....................жылы Тәуке хан қайтыс болып,орнына ..................келді

Орталық билік әлсіреп,кіші жүзде..................,орта жүзде..................................,ұлы жүзде ................. билік құрды.

Хандықтың басты жауы жоңғарлар болды,осы жылдары оларды ............................басқарды.

..............жылы .................аймағында құрылтай болып,құрылтайда көтеріліс басшысы етіп..................... тағайындады.

..........жылы көктемде жоңғарлар Қазақстанның оңтүстігіне жылжып,хандықтың астанасы .........................қаласына келді.

Соғыс алдында күрес болып,сол күреске қатысқан батырларды ...................

Тапсырма: Берілген жылдар мен терминдерге анықтама бер.

Құрылтай,қоңтайшы,империя,1715,1710,1718,



Тақырып: Жоңғарлардың Қазақстан жеріне шабуылы

Тапсырма: Тарихи мысалдарды шешіңдер.

1635 ж + мемлекет=

Жоңғарлар + заңдар=

Жоңғарлар + Густав Ренат=

1722 ж + Канси император=

1723 ж + Цэван Рабдан =

"Ақтабан шұбырынды,алқакөл сұлама" + ән- жылау=

Қазақтардың жеңіліс табуы + себебі=



Тапсырма: Сұрақтарға жауап беріңдер.

"Ақтабан шұбырынды,алқакөл сұлама" қалай және қашан басталды?

Не себепті бұл кезең қазақ тарихында "Ақтабан шұбырынды,алқакөл сұлама деп аталған?

Тапсырма: Кестені толтырыңдар.

Жоңғарлардың Қазақстан жеріне шабуылдарының себептері

Жеңілуінің себептері

Жоңғар шапқыншылығының салдары









Тапсырма: Құжатты мұқият оқып,сұрақтарға жауап бер.

"Орта жүз қырғыздарына (қазақтарына) жоңғарлардың Ертіс пен Есіл өзендері бойында көшіп- қонып жүрген уақ және керей (руларының),Әбілмәмбет пен Барақ сұлтандардың иелігіндегі (Жерлерге) 15000 қолмен шабуыл жасауы салдарынан ондағы қырғыздар (қазақтар) өздерінің мал- мүлкін тастап,Жайықтың (Оралдың) бойына көшіп кетті. Қысқа қарай қалмақтар мен башқұрттар жағына өтпек ниетте болды. Ұлы мәртебелі патшайымға шын берілген қырғыздарды (қазақтарды) күйзелтіп,мал- мүлкін талан- таражға салуына ешқандай да жол бермеу туралы алдын ала бұйрық берілді".

Крафт И.И.Далалық аймақтардағы қырғыздар (қазақтар) туралы заңдар жинағы. СПб.,1901,8-бет.

Қазақтарды Жайыққа қарай көшіп кетуге қандай оқиғалар мәжбүр етті? Жайыққа қарай көшуге қазақтардың қандай топтары мәжбүр болды? Қазақтардың Ресей шекарасына жақындай түсуі кезінде патша үкіметінің ұстанған саясаты қандай болды? сипаттап беріңдер.

Тақырып: Қазақ халқының Жоңғар басқыншыларына қарсы азаттық күресі.

Тапсырма: Берілген жылдар мен оқиғаларды сәйкестендір.

1

Күз 1723 ж

1

Қытай императоры Кансидің өлімі

2

Күз 1726 ж

2

Әбілқайыр Еділ бойындағы қалмақтарға қарсы бірнеше жеңісті жорық жасады

3

1728 ж

3

Аңырақай шайқасы

4

1730 ж

4

Жоңғар хандығының құрылуы

5

1723 ж

5

Ордабасыдағы құрылтай

6

1722 ж

6

Әбілқайыр хан елу мың жауынгері бар әскерді басқарды

7

1635 ж

7

Бұланты шайқасы

8

1725 ж

8

Ақтабан шұбырындының басталуы



Тапсырма: Түсіндіріңдер. Не себепті 1723 - 1727 жж. "Ақтабан шұбырынды,Алқакөл сұлама" деп аталды? Дәлелдеп беріңдер.

1..........................................................

2...........................................................

3.................................................................

4....................................................................

5.....................................................................



Тапсырма: Анаграмма "Батырлар"

1. Бұл батыр Әбілқайыр ханмен бірге қазақ әскерін басқарды.

2. Қазақ көтерілісінің басшысы атақты батыр.

3. Тама руынан шыққан Кіші жүздің әскербасы

4. Қаракерей Қабанбай батырдың қызы

5. Бұл батыр әйелдің халық ауыз әдебиетінде "Атаңның ұлы болып тума,еліңнің ері болып ту" деген сөзі қалған

6. Ұлы жүздің албан руынан шыққан атақты батыры

Қазақ - жоңғар соғысы тақырыбы бойынша тест тапсырмалары

І вариант

1.XVII ғ Қазақ хандығына қауіп төндірген мемлекет?

А. Сібір. В.Ноғай ордасы. С.Хиуа. Д. Жоңғар

2.1723-1725 жж. қазақтар қандай қалаларынан айырылды?

А. Түркістан,Ташкент. В. Отырар, Баласағұн. С. Сығанақ,Сайрам. Д. Сарайшық,Тараз

3.Бұланты шайқасында жоңғарларды жеңудің маңызы неде болды?

А. Қазақстан территориясы жоңғарлардан азат болды;В. Орта жүз толығымен азат болды;

С. Ұлы жүздің жартысы азат болды; Д. Қазақ халқы жауға өз қарызын қайтарды

4. Еділ бойындағы қалмақтарға қарсы Әбілқайыр хан қашан жорық жасады?

А. 1711 ж. В.1712 ж. С. 1723 ж. Д. 1725 ж

5. Қазақ тарихында "Ақтабан шұбырынды,Алқакөл сұлама" қашан басталды?

А. 1723 ж В. 1726 ж С. 1727 ж Д. 1730 ж

6. "Ақтабан шұбырынды,Алқакөл сұлама" жылдары халықтың шығарған әні?

А. Қараторғай В. Бозторғай С. Елім- ай Д. Ақсақ киік

7.Әбілқайыр ханмен бірге жорықты басқарған қазақ батырын ата.

А. Сырым Датұлы В. Исатай С. Кенесары Д. Бөгенбай

8. Аңырақай шайқасы болған жер тарихта қандай атпен қалды?

А. "Қалмақтардың қаза болған жері" С. "Жоңғарлардың қаза болған жері"

В. Ордабасы Д. "Жаудың айқайы мен жылаған жері"

9.Жоңғар хандығының негізі қашан қаланды?

А. XVII ғ B. XVIII ғ C. XVI ғ Д. XV ғ

10.Орталық Жоңғар хандығы қашан құрылды?

А. 1640 ж. В. 1637 ж. С. 1636 ж. Д. 1635 ж.

11. "Ақтабан шұбырынды,Алқакөл сұлама" жылдары шыққан зарлау өлеңнің авторы кім?

А. Қожаберген жырау. В. Бұқар жырау. С. Үмбетей жырау. Д. Бұхар жырау

12. 1724 ж көктемде Әбілқайыр хан :

А. Еділ қалмақтарына қарсы жорық жасады. С. Қазақтардың көтерілісінің қолбасшысы атанды

В. Түркістан қаласын алды. Д. Жоңғарларды шығысқа жылжытты

13.Болат ханның қазасынан кейін орнына билікке үміткер болғандар

А. Әбілмәмбет пен Абылай. В. Әбілмәмбет пен Әбілқайыр

С. Жолбарыс пен Иман Д. Әбілқайыр мен Сәмеке

14.Жоңғараларға қарсы қандай жорықта жас батыр Сабалақ (болашақ хан Абылай) қатысты?

А. Бұланты шайқасында. В. Аягөз өзені бойындағы шайқасқа

С. Аңырақай шайқасына. Д. Орбұлақ шайқасына.



Тақырып: XVIII ғ бірінші жарты жылдығындағы қазақ - орыс қарым - қатынасы

Тапсырма: Схеманы толтырыңдар.









Тапсырма: Жылдарға түсініктеме беріңдер.

1716 ж............................. 1720 ж.......................................

1715 ж............................... 1723 - 1724 жж...........................

1718 ж................................. 1731.............................................



1716 ж................................ 1700.............................................

Тапсырма: Мағлұматтарды толықтырыңдар.

Қазақтарды үнемі ...................,........................ деп атады,өйткені Ресейде бұл кезде ................ деген ұқсас атпен әскери сословие пайда болған еді.

Патша үкіметі Ертіс жағалауында өз бекіністерін сала бастады,олар ..............,.............,.........,.................

Қазақстанға ........,........ басшылығымен елшілік жіберілді.

Шекаралас мекенде қазақтар үнемі орыстармен .....,.....,.....,..... үшін қақтығысып отырд

Тақырып: Кіші жүздің Ресейге қосылуы.

Тапсырма:Жылдар мен оқиғаларды сәйкестендіріңдер.

1

Қоштаев пен Қойдағұловтың Ресейге елшілігі

А

1742 ж

2

Әбілқайырдың Ресейдің қол астына өтуі

В

1735 ж

3

Анна Иоановнаның елшілерді қабылдауы

С

1742 ж Орынбор

4

Қырғыз қайсақ экспедициясының құрылуы

Д

10 қазан 1731 ж Майтөбе

5

Әбілмәмбет пен Абылайдың Ресейдің қол астына өтуі

Е

1734 ж

6

Орынбор бекінісінің құрылысы

Ж

1740 ж

7

Қарақалпақтардың Ресейдің қол астына өтуі

З

1730 ж

8

Жайық өзені бойына қазақтардың қоныстануына тыйым салынуы

К

19 ақпан 1731 ж

9

Тевкелевтің Қазақщстанға елшілігі

Л

30 сәуір 1731 ж

Тарихи оқиғаларды сәйкестендіріңдер:

1

А.Тевкелев

1

"Қазақстан - Азияға апарар кілт пен қақпа"

2

Қоштаев пен Қойдағұлов

2

1726 ж Ресейдің қол астына кіру туралы өтінішпен барған елші

3

Таймас Шаимов

3

Бірінші болып Ресей бодандығын қабылдаған хан

4

Әбілқайыр

4

Ресей қол астына кіру туралы антты қабылдаған орыс елшісі

5

Анна Иоановна

5

1742 ж Ресей бодандығын қабылдаған хан

6

Әбілмәмбет хан

6

Қырғыз - қайсақ экспедициясының бірінші басшысы

7

И.К.Кириллов

7

Орынбор комиссиясының басшысы

8

В.Н.Татищев

8

1730ж Ресейге жіберілген елшілік

9

Петр І

9

Кіші жүзді Ресей қол астына қабылдаған Ресей басшысы

10

Елші Қойбағар

10

Дипломатиялық қатынастың мүшесі,башқұрттардың басшысы


Тақырып: XVIII ғ ортасындағы Қазақстан

Тапсырма: Берілген тұлғаларға қысқаша мінездеме бер.

Хан Нұралы.....................................

Қарасақал........................................

Батырша.........................................

И.И.Неплюев................................

Тапсырма: Схеманы толтырыңдар.







Тапсырма: Тарихи мысалдарды шешіңдер.

1740 ж көтеріліс + басшысы =

1748 ж + хан=

Көтеріліс + Батырша =

1755 ж + тыйым салу =

1771 ж + рұқсат етілу =

Сызық + тұзды өзен =

Башқұрттар + көші - қон =



Тақырып: Қазақ - қалмақ қарым- қатынасы.

Тапсырма: Берілгендерді сәйкестендіріңдер.

Аюк хан - ...............................................

Петр І -.......................................................

Әбілқайыр- ..............................................

Убаши - ........................................................

1. 1726 ж Еділ қалмақтарына жорық жасады.

2. Ресейдің оңтүстік шығысын күзетуді Аюкқа тапсырған басшы

3. Ол көшіп қонуда қалмақтарды басқарды

4. 1709 жылдан бастап 1721 ж аралығында Еділ қалмақтарын басқарған хан

5. Еділ қалмақтарына жорық жасаған Кіші жүздің ханы

6. Ол Қазақстан жерін "Азия қақпасы" деп есептеді

7. Бұл ханның тұсында Қалмақ хандығы гүлдене түсті

8. Қалмақтардың "Шаңды жорығын" басқарған басшы

Тапсырма: Сұрақтарға жауап беріңдер.

1.Не себепті қалмақтар көшу үшін қытайдан рұқсат сұрады? Қалмақтар қандай жерлерге иелік еткілері келді және неге?

2. Не себепті қазақ қалмақ қатынастары тұрақты болмады? Осы қатынастардан Ресейге келген пайда қандай болды?

3.Еділ қалмақтарын талқандауда қазақтардың ат салысқанын қалай түсіндіруге болады?

4.Қалмақтарды көшіруде қазақ басшыларының ұстанған саясаты?

5. "Шаңды жорық" көтерілісінде қазақтардың жеңісінің тарихи маңызы?

XVIII ғасырдағы Қазақстан тақырыбы бойынша тест тапсырмалары

1. Қазақтардың жерінің маңызы туралы Петр І айтқаны:

А. "Ұлы Жібек жолы". С. Қазақстандағы Ресейдің болашағы

В. "Азияға апарар қақпаның кілті" Д. Үндістанға тура жол

2. Қай жылы Қайып хан жоңғарларға қарсы күресте Ресейден көмек сұрады?

А. 1716 ж В. 1717 ж С. 1718 ж Д. 1719 ж

3. 1731 ж Анна Ионановнаның тапсырмасы бойынша Кіші жүзде экспедицияны басқарған кім?

А. Кириллов В. Бухгольц С. Тевкелев Д. Левшин

4. 1730 ж қыркүйекте Петербургке Әбілқайыр елшілігін басқарып келген :

А. Қойбағарұлы В. Тевкелев С. Қоштайұлы,Қойдағұлұлы Д. Т. Шаимов

5. Қырғыз - қайсақ комиссиясы құрылды?

А. 1731 ж В. 1734 ж С. 1740 ж Д. 1748 ж

6.1718 ж іргесі қаланды:

А. Өскемен бекінісі С. Железинская бекінісі

В. Жәміш бекінісі Д. Семей бекінісі

7. "Шаңды жорық" болған уақыт?

А. 1771 ж В. 1772 С. 1781 ж Д. 1770 ж

8. Әбілқайыр ханмен бірге ант қабылдап Ресей құрамына кірген:

А. 23 қазақ старшындары В. 29 старшын С.13 старшын Д.33 старшын

9. Әбілқайыр ханның қазасынан кейін билік кімнің қолына көшті?

А. Ералы В. Батыр С. Айшуақ Д. Нұралы

10. 1733 ж Ұлы жүздің Ресей құрамына кірмей қалуының себебі?

А. Ресейден алшақ жатуынан В. Қытайдың кесірінен

С. Бәрі бір

11. 1734 ж бастап патша үкіметі қазақтарға қоныстануға тыйым салды:

А. Ертістің оң жағалауына В. Жайықтың сол жағалауына

С. Еділ бойына Д. Жайықтың оң жағалауына


Каталог: uploads -> konspekt -> drygie-materiali -> raznoe
raznoe -> «Ә. Марғұланның ауыз әдебиті мұралары» тарих мұғалімі Мекебаева Жанара Болатовна
raznoe -> Сабақтың тақырыбы: «Қараш-қараш оқиғасындағы»
raznoe -> Формальді түрде берілген және оны сақтау, өңдеу және таратуды қамтамасыз ететін ақпарат
raznoe -> «Мақал сөз мәйегі» і-жүргізуші
raznoe -> Шығыс Қазақстан облысы Күршім ауданы Барақ батыр негізгі орта мектебі «Имандылық, мейірімділік дәстүрлері»
raznoe -> Сабақтың тақырыбы: Қазақ халқының салт-дәстүрлері Мақсаты
raznoe -> Без өйдә бөтен эшне дә бергә эшлибез
raznoe -> Сабаќ жоспарыныѕ картасы
raznoe -> Сабақ № Сабақ жоспары Күні Тобы Сабақтың тақырыбы: Қауіпті жүктерді тасымалдау Сабақтың мақсаты
raznoe -> Сабақ мақсаты : Оқушылардың рухани- адамгершілік туралы түсініктерін кеңейте отырып сүйіспеншілік құндылығының мәнін ашу


Достарыңызбен бөлісу:
  1   2   3


©kzref.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет