Қазақ Ұлт-азаттық ҚОЗҒалысы



жүктеу 5.35 Mb.
бет6/33
Дата19.09.2017
өлшемі5.35 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   33

18 - 20 ақпан. 18- ақпанда Жу шау ляң: Ф.И.Лескиннің партизандар қосынымен қиян-кескі соғысып жатқан Сантай әскери бөлімдеріне Жыңға шегіну туралы бұйрықғын берді. Олар көмектесу үшін Сантайдың шығысындағы Луансанзыге келген ГоминдаңГоминдаңның әскери бөлімін бірге де сол күні түнде Дахиязыға шегіндірді. Партизандар қосыны Сантайды басып алды. Осы кезде, Жу шау ляң Бұраталадағы әскери бөлімге Жыңға шегіну туралы бұйрықғын берді, Бұратала ауданының әкімі Шұи сұңтау мекеме қызметкерлері мен қытай бұқарасыэтникалық қытайлардыңҚытай бұқарасының бір бөлігін бастап, 20- ақпанда түнде Жыңға шегінді.

19 ақпан. Жаң жие шы Құлжаға әскери көмек беру соғыс көрсету қимылының жеңіліске ұшырығандығы жөнінде Жу шауляңЖу шау ляңға: «Ли тие жұң, Ли иұи шяң, Шие и фың «міндеттен орындарынан алынып, өз күнәларын қызмет көрсету өтеу арқылы жууға ақтау үшін өатарда қалдырсын», – деп телеграмма жеделхат жіберді.

Осы күні У жұң шин Жяң жие шыге телеграмма жеделхат жіберіп, былай деді: «Бекіністерді Шынжаңдағы қазіргі қолда бар әскерлермен, қару-жарақ, қатынас құралдарымен, азық-түлікпен, қару-жарақ, әскерлермен қорғау өте қиын. Жыңның батысындағы тау асулары қолдан кетсе, Жыңды қорғай алмаймыз. Бүкіл Шынжаң апыр-топыр болады, шығыс солтүстік ЖұнгоҚытайдағыЖүңгодағы ахқуал қайталана ма деп қорқамын. Дипдоматиялық жақта тұрғыдан ұтымды шара қолданғанда ғана қазіргі жағдайды оңауға болады».

20 ақпан. Жеменей партизандар қосыны Жеменей қалашығсын (қазіргі ауыл шаруашылық 10- ауыл шаруашылық двизиядивизиясының 186- -полкінің штабы тұрған жер) басып алып, Жеменей аудандық «Уақыттық үкіметУақытша үкіметін» құрды. Рамазан Бөлім уақыттық үкіметУақытша үкіметтің жауаптысы әкімі болып тағайындалдыды. Партизандар қосынына реттеу жүргізіліп, жүз адамдықтаннан алты отряд жасақ құрылды.

Осы күні Ли тие жұн мен Зо шу пиң У жұңшинге телеграммажеделхат беріп: , әскери бөлімдер Жыңның батысындағы тау асуларынан шегініп болды, енді күшті шоғырландырып, Жыңды берік қорғаймыз – деді.

21 ақпан. Ерде партизандар қосыны Бұратала қалашығына кірді. Улайыңда – Бұратала ауданының уақытша әкімі болдытық жауаптысы болуға ұйғарды.

24 ақпан. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №24- қаулы-қаулы шығарып:, бұқараның үйіне күшпен кіріп, тонаушылық, басқыншылық істеген қылмысты әрекеттерге қатаң соққы беругеді және қылмыстыларға өлім жазасын беруді кесуге шешім шығардыұйғарды.

Осы күні «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №25- қаулы-қаулы шығарып:, «Азаттық» жоғары дәрежелі «Азаттық» орденін жобалауды ұйғарды бекітті, және орденді берудің шарттары, әдісіресмияты, сондай-ақ орден алғандардың игіліктенетін нәпәқасы жеңілдіктері мен құқығықұқығы жөнінде нақты белгілендір жасады.



Осы күні 46-двизиядивизияның командирі, қосымша Шонжы әскерініңның қолбасшысы Шұи ру чың бұйрық бойынша Көктоғай аудан қаласшығындағаы, Қаратүнкедегі, ҮҰліңғгір әкімшілік мекемесіндегі ГоминдаңГоминдаңның әскери бөлімдерін және орган мекеме қызметкерлерін Шонжыға шегіндіріп әкетті. 20- наурызда Артай, Дабусұндағы қатарлы жерлердегі ГоминдаңГоминдаң әскери бөлімдерін де Шонжыға шегіндіріп әкетті. Жоғарыдағы жерлер Алтай партизандар қосынының қолына өтті.

27 ақпан. «Уақыттық үкіметУақытша үкімет» Бұра тала аудандық үкіметті ұйымдастыруды ұйғарып, үкіметін құрды. Әшім Оспанды басқаруға әкімдікке тағайындалды.

Ақпан. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі ЗұнұнЗұонұн Тайыповты1 бақылау комитетіБақылау комитеті мекеңгермесінің орынбасары етіп тағайындады.

3 наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» шешімімен: жасап, Арасан аудандық үкіметі ұйымдастырылды, п, үкімет құрды, Бұука аммбаньы басқарушы әкәм етіп тағайындалды.

5 наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №29- қаулы шығарып:, оқу-ағарту комитетінен – оқушылар курсын ашуды, әскери, әкімшілік органға барып қызмет істеп жатқан оқушылардың мекемеңгерме бастығы болғандарынан міндетін атқарып жатқан шәкірттерден басқаларының барлығын мектепке қайтып келіп қызмет істеуді, оқытушылық қызметтен қол үзіп саудамен шұғылданып кеткендерді, егер өз еркімен қайтып келмесе, соғыс кезіндегі мемлекет бұйрығынан бойсынудан бас тартқандардың қатарында жауапқа тартуды тапсырды басқарған секілді басқаруды талап етті.

6 наурыз. «Уақытша үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі ұлттық армия2 құруды, партизандар қосыны бас штабын ұлтық армия армияның бас қолбасшылық штабы етіпна өзгерту туралы қаулы қабылдады., ұҰлттық армияның бас қолбасшылық штабына: қарасты артық шеп бөлімі, саяси тәрбиеат бөлім, әскери сот мекемесі, әскери прокуратура, барлау басқармасы, соғыс басқармасы, кадрлар басқармасы, шаруашылық басқармасы , сияқты құрылымсддарды құру ұйғарды.

қарады.


9 наурыз. У жұң шин Шынжаңдағы әскерге бөлінгени қаражат жөнінде Гоминдаң үкіметіне телеграммажеделхат берді. Оның басты мазмұндары мынадай: (1)1. Өткен жылы өлке тарапынан әскери қаражат үшін мемлекет ақшасынан 4 милиаярдт юань ақша, орталық үкімет тарапынан тек 6 жүз миллион юань ақша, орталық үкімет тек 6 жүз миллион юань ақша 600 миллион юаньдық заттай көмек қана бердіы. (2)2. Өткен жылы қараша айында өлке тарапынан: өлке орталықтан Шынжаңға келген жаңа әскери бөлімдердің қыстық киім-—кешегі үшін Шынжаң ақшасынан 20 миллион юаньннаннан астам ақша қаражат бөлінерді, мұны әскери әкімшілік бөлімі төлеуге тиіс. (3)3. Үстіміздегі жылы өлкенің әскери қаражаты Шыңжаң ақшасымен есептегенде 1 милиардт 310 милионмиллион юань боллады. Мұның 70% – орталық әскери бөлімніңдер қаражаты, 30% – жергілікті әскери бөлімдер қаражаты.

Наурыздың бас шені «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі ӘбдікерімӘбдікәрім Аббасовты ішкі істер меңгермесіІшкі істер меңгермесінің бастығы міндетінен босаттқалдырды.

Осы айдың басы., «Уақыттық үкіметУақытша үкімет» почта істерін қалпына келтіру үшін бұрынғы Гомин үкіметінің Жұңхуа почта маркасына, переуотаударылым қағазына және гүл басылған бажы қағазына таңба басып, почта маркасы және гүлді бажы билеті ретінде қолдануды ұйғарды.

12 наурыз. Гау бой ұй, Әлен жұн уаң У жұң шинге телеграммажеделхат беріп:, Алтай партизандар қосынындағы Манатпен1 Бурылтоғайда өткізген кеңестің табысты болғанын, Манат қол астындағы адамдармен, 100 жүздей мылтығы мен үкіметке бағынатын болғанын хабарлады. ӨлкелікӨлкелік үкімет Манатты дереу Бурылтоғай аудандық амандық қауіпсіздік қорғау үлкен отрядбас жасағының бастығы етіп тағайындады.

13 наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №33- қаулы-қаулы шығарып, арқылы манадай ұйғарым шығаржасады:

(1). Уақас ажы Мерсанов «Уақыттық Уақытша үкімнтүкіметтің» жоралығына толықтырылдымүшелігіне сайланды;. (

2). Қайтыс болған Қабиып Бернашовтың орнына оқу ағарту меңгермемінің мекемесінің бастығы болып Сәйфпидин Әзизи болдытағайындалды;

. (3). Үсен Насиров1 «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» орган газеті мекемесінің бастығы етіп тағайындалды;. (

5). Рақымжан Сабырхажиев ішкі істер меңгермесіІшкі істер меңгермесінің мекемесінің бастығы, П.П.Моаскаолоев, Нәбижан Юсуп2 меңгерме мекеме бастығының орынбасарлары етіп тағайындалды;

. (6). Қазына меңгенмесінне мекемесінен қарасты егін, орман, мал, су шаруашылық мекемеслері бөлініп шығып, жер- су меңгермесі мекемесі болып құрылды. Салжанбай Бабажан мекеңгерме бастығы, Һелалдин Азизи3 мен Мамет Нияз4 меңгерме мекеме бастығының орынбасары болды.



15 наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» почта телеграф, қатынас тасымал мекемесі нің хабарландыру жарлығыменшығарып,: сол күннен бастап Құлжа мен Сүйдүң, Қорғас, Сұмыл, Текес, МаңғолМонғолкүре, Тоғызтарау, Нылқы, Күнес аудандары арасында почта кәсібі желісі қалпына келді, жоғардағы аудандарға почта арқылы жолданатын почталық хат, сәлемдемелерге осы мекеменің почта маркасы жапсырылатын болдыды деді.

18 наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №37- қаулы-қаулы шығарып, бойынша мынадай шешім ны ұйғшығарды:

(1). Қасымжан Қамбари – денсаулық сақтау меңгермесіДенсаулық сақтау меңгермесінің мекемесінің бастығы міндетінен алынып, оның орынына Мақалден Ахмет5 қойылды;. (

2). Зұнын Тайыпов әскери бөлімге қызметке ауыстырылғандықтан мемлекеттік бақылау комитетіБақылау комитеті меңгермесініңбасқармасының орынбасарлығынан қалдырылды.

26 наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» дін істер меңгермесіДін істері меңгермесі мекемесі дін ұстаздарына ашық хат жариялап, оларды халыққа шариғат айтып, халықты төңкерісті қолдауға, төңкеріске көмек беруге үшін жұмылдыруға үндеді.

28 наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» қазына меңгермесіҚазына меңгермекемесі №70- -бұирықбұйрық жариялап арқылы: дін істер мекемесінің бұйрығына сай ісләмИслам дінінің қағидасы бойынша банктер жекелердің қойған ақшасынан өсім беруді тоқтаттытады деді.

Наурыздың соңы. Рыпбов партизандар қосыны Тарбағатайдан Ілеге бардыауысты.

Осы айдың соңы. Уақыттық 58-двизиядивизияның командирі Ие чың осы двизиядивизияның үшінші полкін бастап Ууиден Үрімжіге келді. Ол Үрімжінің қорғаныс қолбасшысы болып тағайындалды.

Осы айдың соңы. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі мынаны ұйғарды: И.Г.Полинов – ұлттық армияның қолбасшысы, Зұнын Тайыпов – бас қолбасшысының орын басары, В.М.Муұралов – штаб бастығы, Расилов Пахрден қожа1 – артқы шеп бөлімінің меңгерушісі, ӘбдікерімӘбдікәрім Аббасов – саяси бөлімніың меңгерушісі, Ққайнамр – әскери істер сот мекемесінің бастығы, Әбдіғұпыр Сабыр ажы2 – әскери прокуратурасының прокуроры, Разиев дамолладаомолла3 – ұлттық армияның діни істерінеің жауаптысы болды.

Осы айдың соңы., «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі Зұнын Тайыповты әскери істер меңгеркемесінің бастығы міндетінен қалдырбосаттыу, әскери істер мекеңгермесінің бастығы қызметіне АқыметАхметжан Қасыми жауапты болуды ұйғарды.

тағайындалды.



Наурыз. «Уақыттық үкіметУақытша үкімет» саудагерлер бірлестігін құруды : ұйғарды,енді жер-жерге барып зат сатып алатын және, сататын саудагерлердің осы бірлестіктіңгінен куәлікгі арқылы ғана саудамен айналысатын болды алуын және бажы заңына сөзсіз бойсынуды міндеттедіын белгіледі.

Осы айда. оОңтүстік Шынжаңдағы бұрынғы Торғауыт руының бұрынғы ханзадасы Мансұкжаптың әйелі Ужиңнин 300- ден астам жасағы бар моаңғолдардың өзін қорғау қосынына: Ккіші жұлдыз, Құлыстай сияқты жерлерге елді мекендерге барып, малшылардың Байынбұлақ партизандар қосыны тұрған Үүлкен жұлдызбен қарым-қатынас жасауғаға баруына тиымтыйым салу жөнінде бұйрық бердііп, Байынбұлақ партизандар қосынын «қоршап, жойып жібермекшіймақшы» болды.

Осы айда. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі Сәбит дамолладаомолланы1 оқу-ағарту мекемесі бастығының орынбасарлығына тағайындалды.

1 сәуір. Жу шау ляң: Жаң фыңиді Шихуға шарлаушы бас барлаушы, Го жинді оның орын басары етіп тағайындады. Олар Шиху мен Майтауды шарлап қайтқан соң, Жу шау ляңға мынадай 5 түұрлі ұсыныс қойжасады:

(1). Шиху аэродромының қасындағы Кеңес одағыКеңес Одағы радио станциясын Кеңес Одағы бізге өткізіп берсін, өйтпкеліспесе, оның көзін жою керек;. (

2). Майтаудағы мұнайшыларды бала-шағасымен Иұимин мұнай кеніне көшіріп орналастыру керек;

. (3). Шихудан Үрімжіге дейінгі жол бойындағы аудандарға қашып келген бұқараны жақсы орнықтырып орналастыру керек;

. (4). Шепеизы мен Гандяхуға әскер және сақшы қою керек. ;

(5). Партизандар қосынының Іле, Тарбағатай, Алтай бағыттарынан Шихуға шабуыл жасауынан сақтану керек.



2 сәуір. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №38- қаулы-қаулы шығарып,: қытайқҚытай ұлтының жетім балаларына арнап жетімхана құрашуды, оның қаржысын қазына мекемесі босатудысын, басқару қызметіне оқу-ағарту меңгермесіОқу-ағарту меңгермебасқармасі жауапты болсын деп уды ұйғарым жасады.

Сол күні «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №39- қаулы-қаулы шығарып, мынадайларды ұйғарым шығарды: Халық атаған ақша мен малды және басқа да заттардынәрселерді, мұсылмандар берген ұшыр, зекетті дін істер меңгермесіДін істер меңгермесінің мекемесінің бастығы Әбілмит Әли халипе бастаған ұшыр, зекет жинау комисиякомиссиясының қарамағына жіберілсін п алсын және басқарсын; қазына мекемесі бұрынғы ЖұңгоҚытайЖүңго мекемлекеті үстемдік еткен мезгілде жекелердің баңкіден алған қарызын анықтасын. Қарыз алғандар 28 күн ішінде қарызын қайтарып берсін. Осы уақыт ішінде қайтармағандарды күніне қарай айып салынсын. Ақшасы барлар ақша, ақшасы жоқтар зат тапсырсын; Жер-су меңгермесіЖер-су меңгермесі мекемесі шаруалардың көктемгі егісі үшін тұқымға 16 мың пұт бидай, 12 мың пұт жүгері, 4 мың пұт күріш берсін; Қазына меңгермесіҚазына мекемесі меңгермесі жер-су меңгермесіЖер-су меңгермесі мекемесі арық, тоғандарды жөндеуге арнайы қаржы бөлерсін; мемлекет иелігіндегі жеміс бақшаларын меңгермелерге жалға берсін.

Осы күні Кеңес одағыКеңес Одағы өзінің ЖұңгоҚытайЖүңгодағы бас елшісі Пантушинді еліне қайтарып әкеттііп, оның орнына Федоровты Кеңес одағыКеңес Одағының ЖұңгоЖүңгода тұратын бас елшісі етіп тағайындады. Феидотов тағайындалған орынынан кетіп бара жатып, 17- сәуірде Үрімжіге келіп Кеңес одағыКеңес Одағының Үрімжіде тұратын бас елшілігіне консулына барып оның қызметімен танысты тексерды және қызметтен мәлімет есебін тыңдады.

3 сәуір. У жұң шин өлкелікӨлкелік үкіметке бағыну ісін кеңесу үшін Үрімжіге келген Алтай партизандар қосынының екі үлкен отряд құрама жасағының бастығы Сүлеймен1 мен Нұрқожайдың уакілуәкілдерін қабылдады.

4 сәукір. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» оқу-ағарту меңгермесіОқу-ағарту меңгермебасқармасі хабарландыру шығарыпарқылы: әр барлық ұлт өкілдерінен ұлт бауырластардың өздері асырап алған жетім қытайҚытайқалған қытай жетім балаларын жаңа құрылған жетімханаға әкеліп беруін талап етті.

8 сәуір. «Уақыттық үкіметУақытша үкімет» Құлжада ұлттық армияның құрылуына байланысты салтанатты жиналыссын ашты. Әлихан төре бастаған «Уақыттық үкіметУақытша үкімет» басшылары мен он мыңдаған бұқара жиналысқа қатысты. Әлихан төре пан исламизмпанисламизм, пан түркизмпантүркизм, ұлттық бөлшектенушілік (тәуелсіздік) көзқарасы тұрғысында желіктіру үндеу сипатында тылық сөз сөйледі, және әскери бөлімдерге ісләмИсламның дінни белгісі – ндегі Аай, жұлдызды герпгербтіелтаңбасы бейнеленген, «Шығыс түркістанТүркістанның дербестігі жолында алға» – деген ұран жазылған армия туын және, аят жазылған ісләмИслам дінінің ақ туын тапсырдыберді.

Ұлттық армияның құрамына: құрылған бастапқы кезде, оның құрамында жер-жердегі партизандар қосынынан реттелген жаяу әскер екі жаяу әскер полкі, тәлім-тәрбие төрт тәлім-тәрбие полкі, Текес 1-атты әскер полкі, Текес 2-атты әскер полкі, Тоғызтарау атты әскер полкі, дүнген дербес атты әскер баталионбатальоны, моанғол дербес атты әскер баталионбатальоны, минамет баталионбатальоны, қорғаушылар баталионбатальоны, сібе дербес атты әскер ротасы кірді. болып,Олардың жыны жалпы саны15 мыңдай адамға жетті. Әр полкте: полк командирі, оның әскери істер жөніндегі орынбасары, саяси істер жөніндегі орынбасары, діни істер жөніндегі орынбасары және штаб бастығы болды. Бірыңғай басқару бастықтық түзімі жолға қойылды.



9 - -13 сәуір. Байынбұлақ партизандар қосыны Құлыстайда моаңғолдың өзін өзі қорғау отрядын жасағын қоршап алды. Отряд бастығының орынбасары Байұшың жөпелдемеге келгенде көтеріліс жасап, моаңғолдың өзін қорғау отряды соғыспай-ақ күйреді. Байынбұлақ партизандары бұл араны иелеп, жаудың 220 адамын тұтқындады, 200 мылтық, 30 мың тал оқ олжа түсірді.

10 сәуір. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» қазына меңгермесіҚазына меңгермесі мекемесі №81- бұйрық шығардыып,: бажы мекемесінеің – шөп бажысын алуды:ын ұйғарып, қойдан – 5% (ісек), жылқыдан – 3% (5-8 жасар ат), ешкіден – 5% (серкеш), сиырдан – 3% (5-10 жасар өгіз, сиыр), түйе мен есектен – 3% бажы алуды (мал немесе ақша тапсыруға болады) тапсырды, ісектің құны – 3-мың юань, серкештің құны –- 1800 юань, өгіз, ат, қашырдың құны – 15 мың юань, түйе -нің құны –22 мың 500 юань, есек -тің құны – 7 мың 500 юань – деп белгіленді.

13 сәуір. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» қазына меңгермесіҚазына меңгермесі мекемесі №87- бұйрық шығарып, «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» қаулысына сай,: почта-телеграф, қатынас-тасымал мекемесі болып екіге бөлінеді. 15 сәуірден бастап – Почта-телеграф мекемесі – 15 сәуірден бастап ішкі істер мекемесіне, қатынас-тасымал мекемесі – қазына меңгермесіҚазына мекеңгермесіне қарайды – деліндіген.

Осы күні Жяң жиң го Жяң жие шының өз қолымеан жазған хатын алып Үрімжіге келіп, Шынжаңда орын алып отырған маселелер жөнінде У жұң шинге: Шынжаңдағыы ұсақ ұлт қайраткерлерін пайдалану арқылы басқару, оларды өлкелікӨлкелік үкімет төрағасының орынбасары, меңгермелер басқармалар мен мекемелердің бастығы етіп тағайындау арқылы Шыңжаңды басқару жөнінде ұсыныс берді. Ол Үрімжіге кезінде Кеңес одағыКеңес Одағының Үрімжідегіге бас елшілігінің жауапты адамсымен кездесіп, Кеңес одағыКеңес Одағы мен Шынжаңның қарым-қатынасы жөнінде пікір алмастуыстырды.

14 сәуір. Осы күннен бастап ұлттық армияның бас қолбасшылық штабы Жыңға шабуылға өту үшін әскери күшті реттеп,п орналастыра бастады. Штабқа Төте қтікелей қарасйтын атты әскер баталионбатальонын, қорғаушылар баталионбатальоенын, жаңа құрылған Іле 1-запасқосалқы полкін, Іле 2-қосалқызапас полкін, Нылқы атты әскер полкін – жиыны 5 мың 500 адамдық әскери күшті Ілені қорғауға қалдырды. Іле 2-жаяу әскер полкін, минамет баталионбатальеонын, дүңген дербес атты әскер баталионбатальеонын, сібе дербес атты әскер батальенын – Дахянзыны шабуылмен алудыға, Текес 1-атты аскер полкін – Ашалы асуына, барып орналасуға, Іле 4-жаяу әскерлер полкін – Сытай мен Утайға барып орналасуды уға бұйырды.

18 сәуір. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі «уақыттық сот мекемесінің ұйымдық құрылым ережесі мен іс жүргізу принциптерінережелерін» жариялады, онда мыналар белгіленді:

(1.) Аудандық сот мекемесі тікелей ең жоғары сот мекемесінің басшылығында болады. Басқыншылық, саяси, жендеттік қылмыстардан және көп мөлшерде пара алу, ауыр бүлдіру әрекеттерінен тыстыс, өз аудандарында туылған делоларды істерді қарайды;. (

2). Көп орында,Әр жерде және бірнеше талай рет қылмыс өткізген жасаған қылмыстының қайсы аудандағы өткізген қылмысы ең ауыр болса деп есептелсе, оның ісін сол аудандағы сот мекемесі тергейді.

Сәуірдің орта шені. Жу шау ляң әскери орналастыруды ретке салып, Жың, Шиху аудандарын қорғаныс түйіні шебі етті. Жаңа 2-армияның штабына– Үрімжіден көшіп Шиху ауданының қалашығорталығына түсудіауысуға, Шиху ауданындағы тұратын жаңа 45- двизиядивизияның 1-полкін – Жыңға барып қорғанысты жасаудынығайтуға, 1- -атты әскер двизиядивизиясының штабын – Шихуда тұра беругеді, бірақ,бірақ оның 1-полкін – Шипейзы, Ганжяху, Бесқұдыққа барып қорғаныс жасаудығы бұйырды. Запас Қосалқы 7-двизиядивизияның шатабын көне Шихуға көшірді. Уақыттық 2-двизиядивизияның 2-полкін Майтау, Күрті, Чигышорға бөліп орналастырды. Шие фыңды жаңа 2- -корпустың командирлігіне ығына тағайындап, оған Шихуда тұрып, жоғарыдағы әскери бөлімдерге қалбасшылық етуді тапсырды.

Жаңа 45-двизиядивизияның штабын Жың ауданының қалашығына көшіруге бұйрдыығын беріп, Го чиды жаңа 45- -двизиядивизияның командирыкомандирі етіп тағайындап, оған: 45-двизиядивизияның Жың аудандық қалашығында, Бажяхуда тұратын 1-полккеі мен 3-полккеіне, Жыңның оңтүстігіндегі тауда тұрған запас қосалқы 7- -двизиядивизияның 21-полкіне, 191-двизиядивизияның 571-полкіне қолбасшылық етуді тапсырды.



24 сәуір- – 11 маусым. ЖКП-ның 7-құрылтайы Янь- – Ааньда ашылды. Мао зы дұң 24 сәуірде құрылтайда жасаған «Бірлескен үкімет туралы» атты саяси баяндамасында Мао зы дұң: ГоминдаңГоминдаң үкіметінің Шынжаңдағы ұсақ ұлттарды қарулы күшпен жаныштағандығын қатаң айыптады. Ол былай деп атап көрсетті: «ГоминдаңГоминдаңның халыққа қарсы тобы ЖұнгоҚытайЖүңгода көп ұлттың өмір сүріп отырғанын мойындамай қытайқҚытайдан басқа ұсақ ұлттарды –» ру деп атап отыр. Олар Чиң патшалығы үкіметі мен солтүстік милитаристері үкіметтің керітартпа саясатына бүкілдей мұрагерлік етіп, ұсақ ұлттарды езіп қанады, олардың істемегені қалмады. 1943 жылы Ихыжу аймағындағы моаңғол халқын қырғындау оқиғасы, 1944 жылдан қазірге дейін Шынжаңдағы ұсақ ұлттарды қарулы күшпен жаныштау оқиғасы (Шынжаңдағы Үш аймақҮш аймақ «Үш аймақ» төңкерісі айтылып отыр – ситатқа сілтеме енлтірушіалушы) және соңғы жылдары Гансудағы дүнгендерді қырғындау оқиғасы осының айғағы. Мұның өзі зор қытайшылдыққытайшылдық негізіндегі қате ұлттық идея мен қате ұлттық саясат»1 .Мұның өзі Шынжаңдағы ұсақ аз ұлт халқының төңкерістік күресіне ЖКП- ның қамқорлық жасағандығын және қолдағандығын көрсетеді.

25 сәуір. Го чи жыЖыңға барған соң мынадай үш түрлі шара қолданды: (1)1. Жың ауданының әкімі Ян шоу ше янға мекеме қызметкерлері мен халық бұқарасын бастап, Шихудан Жыңға қайтып келіп әскери бөлімдердің Жың қалашығын қорғауғаына қолғабыс етуге бұйрықғын берді; (2)2. Барлық потайларды (бекіністерді) 2 метірден артық қалыңдатуды, қорған сыртынан 3 метір кеңдікте ор қазып, оған су толтыруды, оның сыртынан жиілетіп мина көмуді; (3)3. Лю лұн юан полкіне ұлттық армия тұрған Иұңжиху көлін тартып алып, ұлттық армияны ол арадан шегінуге мәжбүр етугелеу бұйрдыығын берді.

28 сәуір. Ұлттық армияның Іле жаяу әскер полкі қатарлы мен өзге де әскери бөлімдері Жың ауданындағы Дахянзыны басып алды.

27 сәуір. ГоминдаңГоминдаңның Майтаудағы 125 адамдық бір ұлттық атты әскер ротасы, рота командирі Сопахұн Соврев1 бастап көтеріліс жасап, ізіне түскен ГоминдаңГоминдаң әскери бөлімдерінен құтылып, Бұраталадағы ұлттық армия бөлімдерінмен қосылды.

30 Сәуір. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі қаулы шығарып, Рақымжан Сабырхажиевке полковник шенін, П.П. Моаскаолев, Набижан Юсып, Ахметжан Қасыми үшеуіне капитан шенін берді.

1 мамыр. Кеңес одағыКеңес Одағының қызыл армиясы Германияның астанасы Берлинді алды. 9 мамыр күні Сталин Германияға қарсы соғыстың жеңіспен аяқталғанын жариялады.

Осы күні «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» орган газеті – «Азат шығыс туркістанШығыс Түркістан газеті» –, « Тар өрісті ұлтшылдық пен мәнсап құмарлық – біздің жауымыз» деген тақырыпта мақала жарияланды.

3 мамыр. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі №49- қарар шығарып, «аАдалдық» медальін беруды ұйғарыпбелгілеп, оны берудің шарты, әдісі мен тағу ресмиятын және бұл медальдарды алғандарға көрсетілетін жеңілдіктерідың игіліктенетін нәпақасы мен ұқығықұқығы жөнінде нақты орналастру ережені бекіттіжасады.

7 мамыр. Дубек Шалғынбаев: Шағантоғай ауданына барып партизандар қосынын құруға Балқаш Әлімғазыұлы БафинБапин мен Жағда Бабалықовты2 жіберді. Кейін келе Шағантоғай партизандары көбейіп 500 адамға жетті.

Мамырдың бас шені. Қалибек1 және басқалар қатарлылар Сауан ауданының оңтүстік тауындагін мекендеген қазақтардан малшыларын негіз етіп, жүз қаралыдей адамның басын қосып,ан партизан қосыннын ұйымдастырды.

13 мамыр. «Уақыттық үкіметУақытша үкіметтің» жора лармүшелер мәжілісі «Ққылмысты істер ге байланысты арыз, шағым заңының уақыттық белгілемесінережесін» жариялады. 11 тармақтан тұрған бұл белгілемеде ережелерде азаматтардың құқығықұқығы мен міндеті, қылмысты істерге қатысты арыз- – шағымның тәртібі,, әдісі, үкім кесу, атқару және үкім нәтижесін біржайлы орындаудыңетуді егжей-тегжейлі белгілемелерережелері жасалды. Сонымен бірге: саяси қылмыс, ұрлық-қарлық қылмысы, қызметін бабындағы атқармау қылмысы, басқыншылық қылмысы сияқты өылмыстлардың мән- мағынасы, ара жігі ашылып, қылмыс пен тың ауе жеңілдігі, жаза мөлшерінің ауыр, жеңілдігі, үкім шығару әдісі барысы және үкімді атқару әдісі орындау жөнінде егжей-тегжейлі белгілер анықтамалар берілдіжасады.

Каталог: repository -> history -> Ұжымдық%20жинақтар
history -> Аяз би кім? // Егемен Қазақстан. 2001. 29 тамыз (№190-193). 11 б
Ұжымдық%20жинақтар -> Қазақ Ұлт-азаттық ҚОЗҒалысы
history -> Тұрсын Құдакелдіұлы ЖҰртбай, Жоба жетекшісі, филология ғылымдарының докторы
history -> Жүректің қылын тербеген
history -> Жетпіс жыл жұртын сүйіндірген сұлу сөЗ
history -> Т±рсын Ж±ртбай
history -> Файл: Абай жолы «Абай жолына» 70 жыл
Ұжымдық%20жинақтар -> «алаш» баспасы
Ұжымдық%20жинақтар -> Қазақ Ұлт-азаттық ҚОЗҒалысы


Достарыңызбен бөлісу:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   33


©kzref.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет