Семинар 30 сағат Оқытушының жетекшілігімен студенттің өзіндік жұмысы (ожсөЖ) 60 сағат СӨЖ 60 сағат



жүктеу 1.82 Mb.
бет28/34
Дата19.09.2017
өлшемі1.82 Mb.
түріСеминар
1   ...   24   25   26   27   28   29   30   31   ...   34

Әдебиет:


1. Ә.Алдамұратов. Қызықты психология. Алматы 1982

2. Ә.Алдамұратов., М.Мұқанов. Психология пәнінен лабораториялық практикалық сабақтар. 1,2 бөлім. Алматы 1978

3. Жалпы психология В.В. Богословский т.б. редакциямен. Алматы 1980

4. М.Мұқанов. Жан жүйесінің сыры. Алматы 1964

5. М.Мұқанов. Жас және педагогикалық психология. Алматы 1987

6. Т.Тәжібаев. Жалпы психология. Алматы 1993

7. А. Темірбеков, С.Балаубаев. Психология. Алматы 1966.
26 дәріс

Тақырып: Сезім және жеке адам

Дәрістің мазмұны:


  1. Жоғары сезімдер туралы түсінік

  2. Жоғары сезімдердің мазмұны мен мәні

Жоғарғы сезімдер адамға ғана тән. Осы топқа адамгершілік, эстетикалық, интеллекттік деп аталатын сезімдер кіреді.

Қоғамдық өмірдің талабына сәйкес адам мінез – құлқынан жиі көрінетін сезімдердің бірі адамгершілік сезімдер. Адамгершілік немесе имандылық сезімдердің мазмұны да, құрылымы да күрделі болып келеді. Бұлар ең алдымен қоғамдық мәнді және жеке көңіл күйге байланысты моральдық сезімдер болып бөлінеді. Бұндай сезімге адалдық, достық, ар-намыс, т.б. жатады.



Эстетикалық сезімдер дегеніміз адамның шындықтағы қандай болмасын бір сұлулықты сезінуі. Бұл текті сезімдер сұлу, сымбатты, өмірге үйлесімді, әдемі көріністерді тамашалау немесе табиғаттағы, көркем өнердегі, әсіресе, өмірдегі шынайы, әсем нәрселерден ләззат алу кездерінде байқалады.

Жоғарғы сезімдердің бұдан басқа бір түрі – интеллектік сезімдер. Интеллектік сезімдер адамның тану процестері мен, ақыл-ой әрекеті мен тығыз байланысып жатады. Интеллект сезіміне біреуге құмарлық, күдіктену, сенімділік, болжау, жаңашылдық т.б. сезімдер жатады.

Әдебиет:


1. Ә.Алдамұратов. Қызықты психология. Алматы 1982

2. Ә.Алдамұратов., М.Мұқанов. Психология пәнінен лабораториялық практикалық сабақтар. 1,2 бөлім. Алматы 1978

3. Жалпы психология В.В. Богословский т.б. редакциямен. Алматы 1980

4. М.Мұқанов. Жан жүйесінің сыры. Алматы 1964

5. М.Мұқанов. Жас және педагогикалық психология. Алматы 1987

6. Т.Тәжібаев. Жалпы психология. Алматы 1993

7. А.Темірбеков, С.Балаубаев. Психология. Алматы 1966.
27 дәріс

Тақырып: Эмоциялардың дамуы.

Дәрістің мазмұны:


  1. Эмоция мен сезімдердің сыртқа көрінуі.

  2. Балада эмоция даму ерекшеліктері.

Мақсаты: Эмоциялар теорияларымен, түрлерімен таныстыру.

Эмоция деп біз адамның уайымын айтамыз, олар жанға жағымды және жағымсыз сезімдермен, қанағатсыздық және қанағаттықпен, сонымен қатар олардың әр түрлі рең және үйлесімділікпен бірге кездесіп отырады.Ең қарапайым эмоциялар қанағаттық пен қанағатсыздық. Эмоцияның күрделі нұсқаулары мынадай сезімдермен беріледі: қуаныш, күйініш, қайғы, қорқыныш, реніш. Эмоцияның сезімнен айырмашылығы мынада: сезім ешқандай субъектік қайғыру, мысалы қанағат немесе қанағатсыздық, жанға жағымды немесе жағымсыз сияқты куйлермен байқалмайды. Олар адамға оның ішінде және сыртқы дүниесінде не болып жатқан мәліметті береді. Ал эмоциялар адамның субъекттік жағдайын көрсетеді, олар адамға керек деген өмірлік нәрселер болып табылады. Бірақ эмоциялар мен сезімдерді бір-бірінен алыстату қиын себебі олар адамның қайғысында ортақ кездеседі, қосылады мысалы, бейнелі өнер туындылары әр уақытта қандай болсада эмоционалдық қайғымен, ойлаумен кездесіп отырады, бұдан біз адамның өнерге деген көзқарасын, сезімін байқаймыз.

Балалардың қарапайым эмоциялары туған күнінен бастап – ақ көрінеді. Бала есейген сайын эмоциялар біртіндеп дами түседі. Жақсы, жаман деген сөздердің мәнін айыра бастауы балада ұялу сезімінің қалыптасып келе жатқандығын байқатады.

Соңғы жылдары әлемде болып жатырған көптеген катастрофаралар , төтенше жағдайлар , халықаралық және аймақтық конфликтілер , физикалық , психологиялық, сексуалдық зорланудың өсуі , әр түрлі жағдайларға байланысты қайғырушылар стресске ұшырайды. Стреске ұшыраған адам өзінің жәе туыстарының өмірлеріне қауіп тудыруы мүмкін. Психологиялық зардап шщеккен адамның физиологиялық және тұлғалық қызметтері , басқа адамдармен қарым қатынасы өзгереді, сонымен қатар стресске ұшыраған адам ортасына яғни достарына да әсер етеді. Ғылыми техникалық прогресс кезінде адам психоэмоционалдық стресске көп ұшырайды , оның өзін өзі басқару механизмі ол биологиялық ырғақтың өзгеріне әкеліп соқтырады., сонымен қатар ағзаның гормоналдық иммурдық қызметтері өзгереді және стресстіің әсерінен генетикалық ақпараттар , генофонд өзгереді. Біздің өміріміқз тұтас стресстен тұрады. Американ ғалымдары:Холмс пен Рэй стресстің балдық шкаласын ұсынды. Жақын адамдардың өлім-100балл, үйлену-50 балл, екі қабаттылық-40б, жұмыс бабымен көтерілу-39 б, ажырасу-75 б, түрмеге отыру-63 балл, ауыр ауру-53 б, қарыз алу-32 б, баланың дүниеге келуі-39 балл, басқа жерге көшу-20 б, демалу-13балл. Әртүрлі мәліметтерге сүйене отырып стресс жәй жөтелуден ракқа дейінгі арулар тудыруы мүмкіндігіі анықталды. Стресске дәл анықтама бері қиын. Дәрігерлер стрессті ағза каөтере алатын физиологиялық механизмінің жүктелуі, менджмент өкілдері әлуметтік факторлардың әсері десе, психологтар жағымсыз жағдайлар дағы эмоционалдық көңіл күй деген анықтама береді. Дегнмен алғаш рет стресс терминін Канада физщиогы Ганс Селье медицина тәжірибесінде анықтады. «Бүкіл ауру стресстен» деген жан-жақты теорияны ұсынды. Оның ойынша « Стресс-өмірдің әртүрлі жағдайларына ағзаның қорғаныштық, бейімделу реакциясы»Оның зерттеулері бойынша қорқу, шаршау, салқындық, ашу ағзада бір типті коиплексті реакция туғызады. Ғалым стрессті эустресс және дистресс деп бөлді. Эустресс пайдалы, пайдаыз болуы мүмкін оның нәтиежесінде бейімделуі пайда болады, ағза жұмылдандырылады, ал дистресс тек пайдасыз психологиялық ауруларға әкеліп соқтырады. Стресстің үш физиологиялық бөліп көрсетуге болады:Біріншіден, бас ми қабында интенсивті , тұрақты қозу ошағы пайда болады, доминант, ол ағзаның барлық іс-әрекетін, ойларын, қылықтарын өзіне бағындыралы. Екіншіден доминант кейін ерекше реакция дамиды.Мидың терең құрылымдарының бірі – гипоталамус қозады, ол өзіне жақын жатырған ерекше гипофиз безін қанға адринокортикотропты гормонның үлкен порциясын бөлуге көмектеседі. Үшіншіде н , стресстік ситуация өзінің өзектілігін сақтағандығына байланысты , бас ми қабына қайта импульстер келеді, олар доминанттық белсенділікті сақтап тұрады, ал қан стресс гормондарын бөледі.



Каталог: dmdocuments
dmdocuments -> Халыќаралыќ экономика курсы бойынша баѓдарлама
dmdocuments -> Бқму-да оқу үрдісінде ақпараттық және білім беру технологияларын пайдалану
dmdocuments -> Орта ғасырлардағы Қазақстан тарихы
dmdocuments -> Барлығы – 180 сағат
dmdocuments -> Барлығы – 135 сағат
dmdocuments -> Жаратылыстану-математика факультеті деканы
dmdocuments -> Тақырып: Ауыл шаруашылығы тарихы
dmdocuments -> Бастапқы әскери мамандығы бойынша Оқу әдестімілік комплекстік пәні бойынша арналған Атыс дайындығы
dmdocuments -> Бастапқы әскери мамандығы бойынша Оқу әдестімілік комплекстік пәні бойынша арналған Атыс дайындығы
dmdocuments -> Барлығы – 72 сағат


Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   24   25   26   27   28   29   30   31   ...   34


©kzref.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет